5237 sayılı TCK'nın 3. maddesi, kanun koyucuyu (yasama organını) da bağlar mı, yoksa sadece uygulayıcıları (hakim, savcı) mı hedefler?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #256732

Bu madde, hem kanun koyucuyu hem de uygulayıcıları bağlayan temel bir Anayasal ilkenin ceza kanunundaki yansımasıdır. 1) **Kanun Koyucu Açısından:** Yasama organı, suç ve cezaları belirlerken, benzer haksızlık içeriğine sahip fiiller için orantısız şekilde farklı cezalar öngöremez. Bir suç için öngörülen cezanın alt ve üst sınırları, o fiilin toplumsal tehlikeliliği ve haksızlık içeriği ile orantılı olmalıdır. Aksi bir düzenleme, Anayasa Mahkemesi tarafından Anayasa'nın 2. (hukuk devleti) ve 10. (eşitlik) maddelerine aykırılık gerekçesiyle iptal edilebilir. 2) **Uygulayıcı Açısından:** Hakim ve savcılar, bu ilkeyi kanunları yorumlarken ve uygularken (temel cezayı belirlerken, artırım/indirim yaparken) göz önünde bulundurmak zorundadır. Dolayısıyla TCK m. 3, hem normatif (kural koyucu) hem de interpretatif (yorumlayıcı) bir işleve sahiptir.