HMK m.31 'Hâkimin davayı aydınlatma ödevi' ile HMK m.25 'Taraflarca getirilme ilkesi' arasında nasıl bir denge vardır?

Taraflarca getirilme ilkesi, davanın vakıa ve delil temelinin taraflarca sunulmasını esas alırken, hâkimin davayı aydınlatma ödevi bu ilkenin katı bir şekilde uygulanmasından doğabilecek adaletsizlikleri önlemeyi amaçlar. Hâkim, tarafların sunduğu materyal yetersiz veya çelişkili ise, gerçeğin ortaya çıkması ve adil bir karar verilebilmesi için taraflara soru sorabilir, ek açıklama veya delil isteyebilir. Ancak bu ödev, hâkimin tarafların yerine geçerek dava malzemesi toplaması anlamına gelmez. Aydınlatma ödevi, taraflarca getirilme ilkesini tamamen ortadan kaldırmaz, onu tamamlar ve dengeler.