Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2017/97 E., 2019/626 K. sayılı kararında belirtildiği üzere, 15-18 yaş grubundaki çocukların ceza sorumluluğunda 'irade yeteneğinin zayıf olduğu normatif olarak kabul edilmesi' ne anlama gelmektedir? Bu kabul, ceza tayininde hâkime ne gibi bir yol gösterir?

Karar, 15-18 yaş grubundaki gençlerin 'normal koşullarda, gerçekleştirdikleri davranışların hukukî anlam ve sonuçlarını kavrama yeteneğine sahip olmakla birlikte; bu kişilerin, davranışlarını yönlendirme yetenekleri yeterince gelişmemiş olabilmektedir' tespitini yapar. Bu durum, 'irade yeteneğinin zayıf olduğu normatif olarak kabul edilmiştir' ifadesiyle ceza hukuku sisteminde bir kural olarak benimsenmiştir. Bu kabul, bu yaş grubundaki çocukların kusur yeteneğinin yetişkinlere göre azalmış olduğu anlamına gelir. Sonuç olarak, hâkime, bu yaş grubundaki çocuklara karşı işledikleri suçlar için kural olarak indirilmiş cezaya hükmetme yükümlülüğü getirir (TCK 31/3). Hâkim, ceza tayininde, yaş küçüklüğünün sağladığı bu özel durumu ve çocuğun bireysel özelliklerini, sosyal ve psikolojik durumunu dikkate alarak cezayı kişiselleştirmek zorundadır. Bu, ceza politikasının çocukların yeniden topluma kazandırılması ve psikolojik gelişimlerinin korunması amacına hizmet eder.