CMK madde 217'de 'hukuka aykırı yöntemlerle elde edilmiş delillerin hükme esas alınamayacağı' ilkesinin, yabancı hukuk sistemlerindeki (İngiltere ve Amerika Birleşik Devletleri) karşılığı ve sınırlamaları nelerdir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #249609

CMK madde 217 gerekçesinde, hukuka aykırı olarak elde edilen delilin geçersiz sayılacağı hâlleri sınırlandırmak amacıyla bazı hukuk sistemlerinde çaba gösterildiği belirtilmiştir: * **İngiltere:** Delilin geçersiz sayılması, ağır kusur, kabulünün davanın adilliğine, hakkaniyete zarar vereceği anlaşıldığı hâllerde söz konusu olmakta ve mahkemeye bir takdir yetkisi tanınmaktadır. * **Amerika Birleşik Devletleri:** Anayasal hakları ihlâl suretiyle yapılmış soruşturma işlemlerinin geçersiz olduğunu kabul eden ABD hukuku bu hususta iki sınırlama getirir: (1) Kanuna aykırı eylemlere hedef kılınan kişi sanık değilse, kanuna aykırı olarak elde edilen delil geçersiz sayılmaz. (2) Delil, her ne suretle olursa olsun keşif olunacak idi ise geçerli sayılır ('inevitable discovery' doktrini). Türk hukuku ise, bu konuda daha katı bir yaklaşım benimseyerek hukuka aykırı delillerin mutlak olarak hükme esas alınamayacağını düzenlemiştir.