Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun içtihadı birleştirme kararının ardından, 'itirazın iptali davası' ile 'menfi tespit davası' ve 'istirdat davası' arasındaki temel benzerlikler ve farklılıklar nelerdir?

Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun 2021/1 E., 2022/3 K. sayılı kararı, itirazın iptali davasını normal bir hukuk davası olarak nitelendirmiştir. Bu durum, menfi tespit ve istirdat davalarıyla bazı benzerlikler ve farklılıklar taşır: * **Benzerlikler:** Her üç dava da (itirazın iptali, menfi tespit, istirdat) icra takibine konu edilen alacağın maddi hukuk bakımından var olup olmadığını genel mahkemelerde, genel hükümlere (HMK'ya) göre araştırır. Üçü de maddi anlamda kesin hüküm teşkil eder ve yargılama sonucunda tazminata hükmedilebilir (İİK m. 67, 69, 72). * **Farklılıklar:** İtirazın iptali davasını 'alacaklı' (takip alacaklısı) açarken, menfi tespit ve istirdat davalarını 'borçlu' (takip borçlusu) açar. Menfi tespit davası borçlunun henüz ödeme yapmadan borçlu olmadığını tespit ettirmek için, istirdat davası ise borçlunun ödediği parayı geri almak için açılır. Borçtan kurtulma davası (İİK m. 69), itirazın geçici kaldırılması sonrası açılan özel bir menfi tespit davasıdır. İtirazın iptali davasının açılabilmesi için ilamsız takip, geçerli itiraz ve 1 yıllık süre şartı varken, menfi tespit ve istirdat davalarında bu özel koşullar aranmaz (Kuru, El Kitabı).