5271 sayılı CMK'nın 307/5. maddesi ile düzenlenen 'aleyhe bozma yasağı' (reformatio in peius yasağı), suçun niteliğinin (vasfının) değiştirilmesine engel midir? Bu yasağın kapsamını açıklayınız.

Hayır, 'aleyhe bozma yasağı', suçun niteliğinin değiştirilmesine doğrudan engel değildir. Bu yasağın kapsamı, 'cezadır'. CMK m.307/5, 'Hüküm yalnız sanık tarafından veya onun lehine ... temyiz edilmişse, yeniden verilen hüküm, önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamaz.' demektedir. Bu kural, sanığın, kanun yoluna başvurduğu için daha kötü bir duruma düşmesini engellemeyi amaçlar ve cezanın türü ve miktarı ile ilgilidir. Üst mahkeme (BAM veya Yargıtay), sadece sanık lehine yapılan bir başvuru üzerine, ilk derece mahkemesinin suçun vasfını yanlış belirlediğini tespit edebilir ve eylemin aslında daha ağır bir suçu oluşturduğuna karar verebilir. Ancak, bu yeni ve daha ağır vasıflandırmaya dayanarak vereceği ceza, ilk hükümle belirlenmiş olan cezayı aşamaz. Örneğin, hırsızlıktan (TCK 141) 3 yıl ceza alan sanığın eyleminin, yağma (TCK 148) olduğu tespit edilse bile, verilecek yeni ceza 3 yılı geçemez. Bu, sanığın 'kazanılmış hakkı' olarak kabul edilir.