Türk Medeni Kanunu m. 713 uyarınca 'olağanüstü zamanaşımı' yoluyla mülkiyetin kazanılabilmesi için tapu kütüğünde malikin kim olduğunun anlaşılamaması veya yirmi yıl önce hakkında gaiplik kararı verilmiş olması şartlarının hukuki mantığı nedir? Bu durumda tescil davası kimlere karşı açılır?

Bu şartların hukuki mantığı, devletin tapu siciline verdiği güvence ve mülkiyet hakkının korunması ilkesi ile zilyetliğe dayalı hak kazanımı arasında bir denge kurmaktır. Tapuda maliki belli olan bir taşınmazın, zilyetlikle kazanılması kural olarak mümkün değildir. Ancak, tapu kütüğünden malikin kim olduğu anlaşılamıyorsa (örneğin kayıtlar eksik, belirsiz veya çelişkili ise) veya malik hakkında 20 yıl önce gaiplik kararı verilmişse, tapu kaydı fiili durumu yansıtma ve hukuki güvenlik sağlama işlevini yitirmiş sayılır. Kanun, bu gibi durumlarda, taşınmazı davasız ve aralıksız 20 yıl süreyle malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişiye mülkiyet hakkı tanımaktadır. Tescil davası, Hazineye ve ilgili kamu tüzel kişilerine, ayrıca varsa tapuda malik gözüken kişinin mirasçılarına karşı açılır (TMK m. 713/3).