Ceza Muhakemesi Hukukunda 'sirayet' kurumu nedir ve 'davasız yargılama olmaz' ilkesinin bir istisnası olarak nasıl işler?

'Sirayet', ceza muhakemesinde, birden fazla sanıklı bir davada, kanun yoluna başvuran bir sanık lehine verilen bozma veya lehe karardan, kanun yoluna hiç başvurmamış olan diğer sanıkların da yararlanmasını ifade eden bir hukuki kurumdur. Bu kurum, 'davasız yargılama olmaz' (ne procedat iudex ex officio) ilkesinin bir istisnasıdır. Çünkü normalde mahkemeler, ancak bir talep (dava, kanun yolu başvurusu vb.) üzerine harekete geçer. Kanun yoluna başvurmayan bir sanık için hüküm kesinleşir ve dosya kapanır. Ancak 'sirayet' sayesinde, kanun yoluna başvuran diğer sanık lehine verilen kararın gerekçesi, başvurmayan sanık için de geçerli ise, mahkeme veya üst mahkeme, talep olmaksızın bu sanığı da lehe karardan yararlandırır. Bu, adalet, hakkaniyet ve aynı davada yargılanan sanıklar arasında çelişkili sonuçlar doğmasını önleme amacı taşır.