Yapı ruhsatı nedir ve hangi kanuni düzenlemeye tabidir? Ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapıların akıbeti ne olur? (3194 sayılı İmar Kanunu md. 21, 32, 42; TCK md. 184) (or.av.tr/yapi-ruhsati-ve-yapi-kullanma-iskan-izni-nasil-alinir/)

Yapı ruhsatı (inşaat ruhsatı), 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 21. maddesi uyarınca, bu Kanun kapsamına giren bütün yapılar için (Kanunun 21. maddesinde sayılan istisnalar hariç) belediye veya valiliklerden (yapının bulunduğu yere göre yetkili idareden) alınması zorunlu olan bir izin belgesidir. Bu belge, yapının yürürlükteki imar planlarına, imar yönetmeliklerine, fen, sağlık ve çevre şartlarına, standartlara ve ilgili diğer mevzuata uygun olarak inşa edilebileceğini gösterir. Ruhsat alınmadan başlanan veya ruhsat ve eklerine (onaylı mimari, statik, tesisat projeleri vb.) aykırı olarak yapılan yapılar hakkında, İmar Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca yapı tatil tutanağı düzenlenerek inşaat derhal durdurulur. Yapı sahibine, aykırılığı gidermesi veya ruhsat alması (mümkünse) için en çok bir ay süre verilir. Bu süre sonunda aykırılık giderilmez veya ruhsat alınmazsa, ilgili idare (belediye encümeni veya il encümeni) yapının tamamının veya ruhsata aykırı kısımlarının yıkımına karar verir. Ayrıca, İmar Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca yapı sahibine, yapı müteahhidine ve fenni mesullere idari para cezası uygulanır. Duruma göre, TCK'nın 184. maddesi kapsamında 'İmar Kirliliğine Neden Olma' suçu da oluşabilir.