Boşanma davasında, davacı kadın, dava dilekçesinde dayanmadığı bir vakıa (örneğin şiddet) mahkeme tarafından resen davalı erkeğe kusur olarak yüklenebilir mi? HMK m. 25/1'in bu konudaki rolü nedir?

Hayır, yüklenemez. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 2016/15224 Esas, 2018/4467 Karar sayılı kararında bu durum HMK m. 25/1'de düzenlenen 'taraflarca getirilme ilkesi' çerçevesinde açıklanmıştır. Bu ilkeye göre, kanunda öngörülen istisnalar dışında, hâkim, taraflardan birinin ileri sürmediği olguları kendiliğinden dikkate alamaz. Boşanma davaları da genel yargılama usulüne tabidir ve TMK m. 184'te bu ilkeye bir istisna getirilmemiştir. Davacı kadın, dava dilekçesinde şiddet vakıasına dayanmamışsa, mahkeme bu vakıayı (örneğin tanık beyanlarında ortaya çıksa bile) kendiliğinden davalı erkeğe kusur olarak yükleyemez. Mahkemenin, usulüne uygun şekilde ileri sürülmeyen ve dayanılmayan bir vakayı kusur olarak yüklemesi, taraflarca getirilme ilkesinin ihlalidir ve bozma nedenidir.