Toplu iş sözleşmesi nedir ve bireysel iş sözleşmelerinden temel farkları nelerdir?

Toplu iş sözleşmesi (TİS), 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu m.2/1-h'ye göre, iş sözleşmesinin yapılması, içeriği ve sona ermesine ilişkin hükümleri; tarafların (işçi sendikası ile işveren sendikası veya sendika üyesi olmayan işveren arasında) karşılıklı hak ve borçlarını; sözleşmenin uygulanması ve denetimini; uyuşmazlıkların çözümü için başvurulacak yolları düzenleyen sözleşmedir. Bireysel iş sözleşmesinden temel farkları şunlardır: 1. **Taraflar:** TİS, işçi tarafında mutlaka işçi sendikası ile işveren veya işveren sendikası arasında yapılırken; bireysel iş sözleşmesi tek bir işçi ile işveren arasında yapılır. 2. **Kapsam:** TİS, yapıldığı işyerindeki (veya işyerlerindeki) tüm sendika üyesi işçileri (ve dayanışma aidatı ödeyenleri veya teşmil edilenleri) kapsarken; bireysel iş sözleşmesi sadece o sözleşmeyi imzalayan işçiyi bağlar. 3. **İçerik:** TİS, genellikle çalışma koşulları, ücretler, sosyal haklar gibi konularda bireysel sözleşmelere göre daha kapsamlı ve işçi lehine standartlar belirler. 4. **Normatif Etki:** TİS hükümleri, kapsamındaki bireysel iş sözleşmelerine doğrudan etki eder ve onlara aykırı olamaz (işçi lehine olan hükümler hariç).