1 Eylül 2023 tarihi itibarıyla kira uyuşmazlıklarında arabuluculuğa başvuru dava şartı haline getirilmiştir. Bu düzenleme hangi tür kira uyuşmazlıklarını kapsar ve hangi durum bu kapsamın dışındadır? Derdest davalar bu düzenlemeden etkilenir mi?

5 Nisan 2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7445 sayılı Kanun ile 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/B maddesi uyarınca, 1 Eylül 2023 tarihinden itibaren kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda (örneğin kira bedelinin tespiti, tahliye (belirli durumlar hariç), kira alacağı, uyarlama davaları vb.) dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı haline getirilmiştir. Bu düzenlemenin dışında tutulan durum, **kiralanan taşınmazların 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'na göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümlerdir.** Yani, İİK m.269 vd. (kira bedelinin ödenmemesi nedeniyle tahliye) veya İİK m.272 vd. (süre bitimi nedeniyle tahliye) gibi ilamsız icra yoluyla tahliye talepleri için arabuluculuk dava şartı değildir. 7445 sayılı Kanun'a eklenen Geçici Madde 3 uyarınca, bu düzenleme, 1 Eylül 2023 tarihi itibarıyla ilk derece mahkemeleri, bölge adliye mahkemeleri ve Yargıtay'da görülmekte olan (derdest) davalar hakkında uygulanmaz. Yani, bu tarihten önce açılmış davalar için arabuluculuk şartı aranmayacaktır. İlgili Kanun Maddeleri: 6325 sayılı HUAK m.18/B, 7445 sayılı Kanun Geçici Madde 3. Açıklama: Bu düzenleme, kira uyuşmazlıklarının daha hızlı ve sulh yoluyla çözülmesini teşvik etmeyi, mahkemelerin iş yükünü azaltmayı amaçlamaktadır. Dava şartı olması, arabuluculuğa başvurulmadan dava açılması halinde davanın usulden reddedileceği anlamına gelir.