Edinilmiş mallara katılma rejiminde 'değer artış payı' (TMK 227) ve 'katılma alacağı' (TMK 236) kavramlarını tanımlayarak, yasal mal rejiminin sona ermesi anını (TMK 225) ve mal rejiminin tasfiyesinde malların değerlendirme anını (TMK 235) açıklayınız. Kişisel mallar ile edinilmiş mallar arasındaki denkleştirme (TMK 230) ve 'artık değer' (TMK 231) kavramlarını detaylandırınız. Zina veya hayata kast nedeniyle boşanma hallerinde kusurlu eşin artık değerdeki pay oranı üzerindeki hukuki sonuçları (hakimin takdir yetkisi) analiz ediniz.
Türk Medeni Kanunu'nda (TMK), eşler arasında 'edinilmiş mallara katılma rejimi' asıl yasal mal rejimidir (TMK 202). **Mal Rejiminin Sona Ermesi Anı (TMK 225):** Mal rejimi, eşlerden birinin ölümü veya başka bir mal rejiminin kabulüyle sona erer. Evliliğin iptal veya boşanma sebebiyle sona erdirilmesine veya mal ayrılığına geçilmesine karar verilmesi hallerinde, mal rejimi dava tarihinden geçerli olmak üzere sona erer. **Değerlendirme Anı (TMK 235):** Mal rejiminin tasfiyesinde malların sürüm değerleri (TMK 232) esas alınır. Edinilmiş mallar, tasfiye anındaki değerleriyle hesaba katılır. Edinilmiş mallara hesapta eklenecek olanların değeri, malın devredildiği tarih esas alınarak hesaplanır. **Edinilmiş Mallar (TMK 219):** Her eşin bu mal rejiminin devamı süresince karşılığını vererek elde ettiği malvarlığı değerleridir (örn: çalışmasının karşılığı, SGK ödemeleri, tazminatlar, kişisel mallarının gelirleri). **Kişisel Mallar (TMK 220):** Kanun gereği kişisel olan mallardır (örn: kişisel kullanıma yarayan eşya, miras yoluyla edinilenler, manevi tazminat alacakları). **Değer Artış Payı (TMK 227):** Eşlerden biri diğerine ait bir malın edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına karşılıksız katkıda bulunmuşsa, tasfiye sırasında bu malda ortaya çıkan değer artışı için katkısı oranında alacak hakkına sahip olur. **Kişisel Mallar ile Edinilmiş Mallar Arasında Denkleştirme (TMK 230):** Bir eşin kişisel mallara ilişkin borçları edinilmiş mallardan veya edinilmiş mallara ilişkin borçları kişisel mallarından ödenmiş ise, tasfiye sırasında denkleştirme istenebilir. **Artık Değer (TMK 231):** Eklenmeden ve denkleştirmeden elde edilen miktarlar da dahil olmak üzere her eşin edinilmiş mallarının toplam değerinden bu mallara ilişkin borçlar çıkarıldıktan sonra kalan miktardır. **Katılma Alacağı (TMK 236):** Her eş veya mirasçıları, diğer eşe ait artık değerin yarısı üzerinde hak sahibi olurlar. **Kusurlu Eşin Payı:** Zina veya hayata kast nedeniyle boşanma halinde hakim, kusurlu eşin artık değerdeki pay oranının hakkaniyete uygun olarak azaltılmasına veya kaldırılmasına karar verebilir. (Kaynak: www.zulkufarslan.av.tr/deger-artis-payi-ve-katilma-alacagi-davasi/)