Ceza davasından sonra tazminat davası açma imkanını, 'haksız fiil' ve 'suç' kavramları arasındaki hukuki ilişkiyi ve ceza mahkemesi kararlarının (mahkumiyet/beraat) hukuk davası üzerindeki bağlayıcılığını (TBK 74) detaylıca analiz ediniz. Özellikle ceza davasındaki şikayetten vazgeçmenin tazminat davası üzerindeki etkilerini ve zamanaşımı süreleri açısından oluşan farklılıkları açıklayınız.

Ceza davasından sonra tazminat davası (maddi ve manevi) açılabilmektedir. Hukuk sistemi, hukuka aykırı fiilleri özel hukukta 'haksız fiil' olarak, ceza hukukunda ise 'suç' olarak kabul eder. Her suç bir haksız fiil olarak değerlendirilmez; ancak özel hukukta haksız olarak değerlendirilen bir fiil ceza hukuku gereği suç teşkil edebilir (örn: yaralama, adam öldürme). **Ceza Mahkemesi Kararlarının Bağlayıcılığı (TBK 74):** Hukuk hakimi, kural olarak ceza mahkemesi kararlarıyla (beraate ilişkin olanlar dahil) bağlı değildir. Ancak Yasa koyucu bu kurala istisna tanır. Ceza mahkemesi tarafından bir suçun işlendiği kesin olarak saptanmışsa (kesin mahkumiyet kararı) veya suçun sanık tarafından işlenmediği kesin olarak sabit ise (kesin aklama kararı), bu maddi olgular hukuk hakimini bağlar. Ceza mahkemesinin delil yetersizliğine dayanan aklama (beraat) kararı ise hukuk hakimini bağlamaz. Hukuk hakimi, ceza mahkemesince yapılan kusurun değerlendirmesi ve tespiti ile bağlı değildir; kusurun oranı ve zararın miktarı yönünden bağımsızdır. **Zamanaşımı:** Haksız fiillere özgü zamanaşımı süreleri (örn: TBK 72'deki 8 yıl) geçmiş olsa dahi, eğer fiil ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı süresini öngördüğü bir cezayı gerektiriyorsa, o ceza zamanaşımı süresi uygulanır. **Şikayetten Vazgeçme:** Ceza davasında şikayetten vazgeçilmesi, hukuk davasındaki tazminat hakkını doğrudan etkilemez. Ancak, eğer kamu davası açılmış ve şikayete tabi bir suç ise, suçtan zarar gören şikayetinden vazgeçerken 'şahsi haklarından da vazgeçtiğini' açıkça beyan etmişse, artık hukuk mahkemesinde dava açamaz. Aksi halde, ceza davasındaki vazgeçme tazminat davasını etkilemez. (Kaynak: avukaterdemozkan.com/tazminat-hukuku/ceza-davasindan-sonra-tazminat-davasi-acmak/, vonahukuk.com/sorumluluk-hukuku-yonunden-ceza-mahkemesinin-vermis-oldugu-beraat-ya-da-mahkumiyet-kararlarinin-baglayiciligi/)