Türk Ceza Kanunu'nun 163. maddesinde düzenlenen 'Karşılıksız Yararlanma Suçu'nu, malvarlığına karşı suçlar kapsamında ele alarak maddi ve manevi unsurlarını, fail ve mağdur tanımını, suçun konusunu ve ceza hukuku müesseseleri (adli para cezası, şikayet, zamanaşımı, HAGB, etkin pişmanlık, iştirak, teşebbüs, uzlaşma) bakımından değerlendiriniz.
Karşılıksız yararlanma suçu (TCK 163), malvarlığına karşı işlenen bir suçtur. Suçun maddi unsuru, elektrik, su, doğalgaz, telefon gibi hizmetlerin sahibinin rızası dışında kullanılması veya kamuya açık bir yerde içecek sağlayan otomatlardan hiçbir karşılık ödenmeden yararlanılmasıdır. Suç ancak kastla işlenebilir (doğrudan veya olası kast). Fail herkes olabilirken, TCK m. 266 uyarınca failin kamu görevlisi olması nitelikli hal oluşturur. Mağdur, hizmeti sunan kişi veya yayın/enerji/su/gaz sahibidir. Suçun konusu, yararlanılan hizmetlerdir. **Hukuki Müesseseler:** Birinci ve ikinci fıkradaki haller için adli para cezasına çevrilmesi mümkün değilken, üçüncü fıkradaki hal çevrilebilir. Suç şikâyete bağlı değildir, soruşturma savcılıkça resen yapılır ve şikayet zamanaşımı süresi yoktur; ihbar her zaman yapılabilir. Dava zamanaşımı süresi 8 yıldır. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) mümkündür. Özel olarak cezayı artıran bir hal bulunmamaktadır. TCK 168'de etkin pişmanlık düzenlenmiştir; zararı tamamen giderme halinde cezada üçte ikiye kadar indirim yapılır. Suça teşebbüs ve iştirak hükümleri uygulanabilir. Görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesi'dir. Yakınlar aleyhine işlenirse (TCK 167) uzlaşma kapsamında olur. (Kaynak: avmehmetgenc.com/karsiliksiz-yararlanma-sucu-ve-cezasi)