Şikayete bağlı suçlar ile re'sen takip edilen suçlar arasındaki temel ayrım nedir ve kanun koyucunun bazı suçları şikayete tabi kılmasının altında yatan temel gerekçeler neler olabilir?

Şikayete bağlı suçlar, soruşturma ve kovuşturulmasının mağdurun veya suçtan zarar görenin şikayetine bağlı olduğu suçlardır. Re'sen (kendiliğinden) takip edilen suçlarda ise, Cumhuriyet savcısı suçun işlendiğini öğrendiği anda herhangi bir şikayete gerek olmaksızın soruşturma başlatır. Temel ayrım, suçun takibinin mağdurun iradesine bırakılıp bırakılmadığıdır. Kanun koyucunun bazı suçları şikayete tabi kılmasının altında yatan gerekçeler şunlar olabilir: 1. Suçun Niteliği: Genellikle daha az vahim, kamu düzenini ağır şekilde sarsmayan, daha çok bireysel menfaatleri ihlal eden suçlar şikayete bağlanır (örn: basit tehdit, hakaretin bazı halleri, konut dokunulmazlığının ihlali). 2. Mağdurun Menfaatlerinin Korunması: Mağdur, olayın duyulmasını, yargılama sürecinin getireceği ek sıkıntıları istemeyebilir. Şikayet şartı, mağdura bu konuda bir takdir hakkı tanır. 3. Aile İçi veya Yakın Çevre Suçları: Taraflar arasındaki ilişkinin daha fazla zarar görmemesi, barışma ihtimalinin korunması gibi nedenlerle bazı suçlar şikayete tabi tutulabilir. 4. Yargı Yükünün Azaltılması: Daha hafif nitelikteki suçların takibinin mağdurun isteğine bırakılması, yargı makamlarının daha ağır suçlara odaklanmasına imkan tanıyabilir. Örneğin, TCK md. 106/1 son cümlede düzenlenen malvarlığı itibarıyla büyük bir zarara uğratacağından veya sair bir kötülük edeceğinden bahisle tehdit suçu şikayete tabidir.