2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 54. maddesinin (a) bendi ve 65. maddesinin (a) fıkrasının (9) numaralı alt bendindeki öğrenci disiplin işlemlerine ilişkin düzenlemeler, Anayasa Mahkemesi tarafından hangi gerekçelerle Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiştir?

Anayasa Mahkemesi (AYM), 2547 sayılı Kanun'un 54. maddesinin (a) bendini ve 65. maddesinin (a) fıkrasının (9) numaralı alt bendinde yer alan '...ile öğrencilerin...' ibaresini (disiplin işlemleriyle ilgili olarak) şu temel gerekçelerle Anayasa'ya aykırı bularak iptal etmiştir (Esas No:2022/54, Karar No:2022/99): 1. Kanunilik İlkesine Aykırılık (Anayasa m. 13): * Belirlilik ve Öngörülebilirlik Eksikliği: AYM, 2547 sayılı Kanun m. 54/a'da yükseköğretim öğrencileri için disiplin suçu teşkil eden eylemlerin ve uygulanabilecek disiplin cezalarının (uyarma, kınama, uzaklaştırma, çıkarma gibi) gösterildiğini, ancak hangi eyleme hangi disiplin cezasının uygulanacağı hususunda açık ve net bir ilişkilendirme yapılmadığını belirtmiştir. Kanunda, idarenin bu eylemler ve cezalar arasında bir bağlantı kurmasını sağlayacak herhangi bir ölçüt getirilmediği, kanuni bir çerçevenin oluşturulmadığı ifade edilmiştir. Bu durum, hangi somut fiile hangi hukuksal yaptırımın bağlanacağının yasal çerçevede belirli bir açıklık ve kesinliğe sahip olmaması nedeniyle kanunilik ilkesini ihlal etmektedir. 2. Yürütmeye Aşırı Geniş Takdir Yetkisi Verilmesi (Anayasa m. 8, m. 124): * Yönetmelikle Düzenleme Sınırlarının Aşılması: AYM, 2547 sayılı Kanun m. 65/a-9'un öğrencilerin disiplin işlemleriyle ilgili hususların Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenmesini öngördüğünü, ancak temel hak ve özgürlükleri (özellikle eğitim ve öğrenim hakkını) sınırlayan disiplin suç ve cezalarının temel çerçevesinin kanunla belirlenmesi gerektiğini vurgulamıştır. Disiplin suç ve cezaları arasında yeterli bağlantının kurulmadığı bir alanda idareye (YÖK'e) bu alanı yönetmelikle düzenleme yetkisi verilmesinin, Anayasa'nın temel hakların ancak kanunla sınırlanabileceği (m. 13) ve idarenin kanuna dayanarak düzenleyici işlem yapabileceği (m. 124) ilkelerine aykırı olduğunu belirtmiştir. İlgililerin hangi somut fiil ve olguya hangi hukuksal yaptırımın uygulanacağını belirli bir açıklık ve kesinlikte öngörebilmelerine yasal çerçevede imkân tanımayan düzenlemelerle idareye yönetmelik çıkarma yetkisi verilemeyeceği sonucuna varılmıştır. AYM, bu iptal kararlarının Resmi Gazete'de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar vermiştir, bu süre içinde yasa koyucunun yeni bir düzenleme yapması beklenir.