Soybağının reddi davasını kimler açabilir? Davacı ve davalı tarafları, Anayasa Mahkemesi'nin 2023/37 E., 2023/140 K. sayılı kararı ışığında annenin dava açma yetkisi bağlamında değerlendiriniz. Çocuğun ölümü halinde davalı tarafın nasıl belirleneceğini açıklayınız.

Soybağının reddi davasını 'koca, çocuk ve diğer ilgililer' açabilir. Diğer ilgililer; dava açma süresinin geçmesinden önce kocanın ölmesi veya gaipliğine karar verilmesi ya da sürekli olarak ayırt etme gücünü kaybetmesi hâllerindekocanın altsoyu, anası, babası ve ergin olmayan çocuğa atanacak kayyımdır. Anayasa Mahkemesi’nin 2023/37 E., 2023/140 K. ve 26/7/2023 T. Kararından önce annenin soybağının reddi davası açması mümkün değildi, çünkü 'TMK m. 286 ve 291'de davayı açabilecek kişiler arasında anne bulunmuyordu. Ancak bu kararla annenin de dava açma yetkisi tanınmıştır. Baba olduğunu iddia eden kişinin dava açabilmesi ise ancak kocanın ölmesi, gaipliğine karar verilmesi ya da sürekli olarak ayırt etme gücünü kaybetmesi hallerinde mümkündü. Soybağı reddi davası çocuğun ölümü halinde ana ile birlikte çocuğun mirasçılarına yöneltilir. Ananın ölümü halinde ise dava sadece çocuğa karşı yöneltilir. (TMK m. 286, 291 ve Anayasa Mahkemesi kararı çerçevesinde açıklanmıştır.)