Terekenin tespiti davası nedir ve hangi amaçla açılır? Terekenin nasıl tespit edildiğini, bu davada neler talep edilebileceğini ve kimler tarafından açılabileceğini Türk Medeni Kanunu hükümleri çerçevesinde açıklayınız. Bu davanın reddi miras ile ilişkisini belirtiniz.
**Terekenin Tespiti Davası Nedir ve Amacı Nedir?** Tereke, vefat eden kişinin mal varlığına verilen isimdir; mirasbırakanın tüm hak ve borçları terekeye dahildir. Terekenin tespiti, vefat eden kişinin malvarlığının tam olarak belirlenmesidir. Mirasçılar tarafından mirasbırakan kişinin malvarlığının tam olarak bilinememesi halinde malvarlığının tespit edilmesi amacıyla terekenin tespiti davası açılabilir. Bu dava, mirasın tam ve doğru şekilde tespit edilmesini amaçlayan, delil tespiti niteliğinde bir davadır (TMK m. 589). Amacı, mirasçıların terekeye ilişkin herhangi bir hak kaybına uğramamalarını sağlamaktır. Mahkeme, terekede bulunan malvarlığı unsurlarını belirleyip kayda geçirme, muhafazası mümkün olmayan malları satma, menkulleri bankaya yatırma, ziynet eşyalarını kayda alıp saklama ve diğer eşyaları ilgilisine veya yediemin sıfatıyla teslim etme gibi işlemleri gerçekleştirir. **Tereke Nasıl Tespit Edilir?** Tereke tespit edilirken, vefat eden kişinin ölüm anında mülkiyetinde bulunan malvarlığı değerleri ve borçları ile hak ve alacakları hesaplanır. - **Terekenin Aktifi:** Mirasbırakanın taşınır ve taşınmaz malları, alacakları ve bu alacaklara bağlı fer’i alacaklarından oluşur. - **Terekenin Pasifi:** Mirasbırakanın borçları ve bazı masraflardır (cenaze masrafları, terekenin mahkemece mühürlenmesi ve yazılması için yapılan masraflar, mirasbırakanla yaşayan bireylerin 3 aylık geçim masrafları, eğitimine devam eden ve özürlü çocuklara ödenecek tazminat). Terekenin aktifinden pasifleri çıkarıldıktan sonra, mirasçılara kalan net tereke tespit edilir. Dava açıldıktan sonra mahkeme tarafından çeşitli kurum ve kuruluşlara müzekkere yazılarak mirasbırakanın aktif ve pasif malvarlığı tespit edilir. Tespitin ardından bilirkişi tarafından rapor düzenlenir ve net tereke hesabı yer alır. **Terekenin Tespiti Davasında Neler Talep Edilir?** - Terekenin tespiti ve mirasbırakanın malvarlığına ilişkin tespit yapılması için kurum ve kuruluşlara (tapu, kadastro, trafik tescil, bankalar, SGK vb.) müzekkere yazılması. - Mirasçılardan birinin mirasa yönelik işlem yapmasını önlemek amacıyla ihtiyati tedbir kararı alınması. - Terekenin tespitinin yanında, terekeye temsilci atanması ve mirasın paylaştırılması hakkında karar verilmesi. **Terekenin Tespiti Davası Kimler Tarafından Açılabilir?** - Yasal mirasçılar. - Atanmış mirasçılar. - Vasiyet alacaklıları. - Dava, mirasçılardan biri tarafından açılabileceği gibi, mirasçıların tamamı birlikte de açabilir. - Alacaklılar da İcra ve İflas Kanunu’nun 121. maddesi gereğince icra mahkemesinden yetki belgesi alarak bu davayı açma hakkına sahiptir. **Terekenin Tespiti Davasında Yetkili ve Görevli Mahkeme:** - **Görevli mahkeme:** Sulh Hukuk Mahkemesi'dir. - **Yetkili mahkeme:** Mirasbırakanın yani vefat eden kişinin son ikametgah yerindeki mahkemedir. **Zamanaşımı/Hak Düşürücü Süre:** Terekenin tespiti davasında hak düşürücü süre ya da zamanaşımı için hukukumuzda herhangi bir süre öngörülmemiştir. Bu nedenle davanın açılmasında hukuki yararın devam ediyor olması şartıyla ilgili kişiler tarafından her zaman açılabilir. **Terekenin Tespiti Davası ve Reddi Miras:** Terekenin tespiti davasının açılması, mirasçının mirası kabul ettiği anlamına gelmemektedir. Bu nedenle terekenin tespit edilmesinden sonra mirasın hükmen reddedilmesi talep edilebilir.