5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu Madde 35'te düzenlenen sosyal inceleme raporunun kapsamı nedir ve TCK Madde 31(2)'deki çocuğun cezai ehliyetinin takdirindeki rolü nedir? Sosyal inceleme raporu, çocuğun algılama ve irade yeteneği hakkında doğrudan bir değerlendirme içerebilir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #226093

5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu Madde 35'e göre, mahkemeler, çocuk hâkimleri veya Cumhuriyet savcıları, Kanun kapsamındaki çocuklar hakkında gerektiğinde çocuğun bireysel özelliklerini ve sosyal çevresini gösteren bir inceleme yaptırır. Bu sosyal inceleme raporu, özellikle 12-15 yaş grubundaki çocuğun, işlediği fiilin hukukî anlam ve sonuçlarını algılama ve bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin mahkeme tarafından takdirinde göz önünde bulundurulur. Ancak, Madde 35'in gerekçesinde de vurgulandığı gibi, sosyal inceleme raporu içeriğinde, çocuğun işlediği fiille ilgili olarak algılama ve irade yeteneğinin olup olmadığı konusunda bir değerlendirmede bulunmayacaktır. TCK Madde 31(2) uyarınca bu takdir yetkisi münhasıran mahkemeye aittir. Mahkeme, uzmanlar tarafından hazırlanan sosyal inceleme raporundaki tespit ve değerlendirmeleri bir bilirkişi raporu gibi dikkate alır, ancak nihai kararı kendisi verir. Aksi takdirde, mahkemeye ait olan bu yetki, sosyal çalışma görevlisi tarafından kullanılmış olurdu.