Soruşturma evresinde savcının delilleri değerlendirme yetkisi ile kovuşturma evresinde hakimin delilleri değerlendirme yetkisi arasındaki temel fark nedir? Bu fark 'lekelenmeme hakkı' ile nasıl ilişkilidir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #22514

Soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısı, toplanan delillerin kamu davası açılması için 'yeterli şüphe' oluşturup oluşturmadığını takdir eder. Yani savcı, davanın açılması için bir 'kanaat' düzeyinde değerlendirme yapar. Kovuşturma evresinde ise, kişilere ceza verebilmek için 'yeterli şüphe'den öte, 'kesin kabul edilebilir delillerin' varlığı aranır ve hakimin vicdani kanaati oluşması gerekir. Bu fark, 'lekelenmeme hakkı' ile yakından ilişkilidir, zira her ihbar veya şikayet üzerine Cumhuriyet savcısının kamu davası açması, delil takdirinin mahkemeye bırakılması anlamına gelir ki bu, haksız yere dava süreciyle karşı karşıya kalmaya ve hakkında olumsuz algı oluşmasına yol açabilir. Bu nedenle savcının delil değerlendirme yetkisi, lekelenmeme hakkının korunmasında önemli bir rol oynar. (Bkz. cmk-madde-170-kamu-davasini-acma-gorevi.html, Yargıtay 18. Ceza Dairesi 2015/9706 E. ve Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2021/5667 E. kararları)