Hangi durumlarda bir hak yoksunluğunun giderilmesi için 'yasaklanmış hakların geri verilmesi' kararı alınması zorunludur? Özellikle 'affa uğramış olsalar bile' veya 'TCK m.53’teki süreler geçmiş olsa bile' ibarelerinin rolü nedir?

Genel kural olarak, bir hak yoksunluğuna sebep olan mahkumiyetlerde, bu yoksunluğun giderilmesi için yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı (5352 s.K. m.13/A) alınması zorunlu ve yeterlidir. Özellikle, özel kanunlarda (örn: Anayasa m.76, DMK m.48/A-5, Avukatlık K. m.5/1-a) 'affa uğramış olsalar bile' veya 'Türk Ceza Kanunu’nun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile' ibarelerine yer verilerek sayılan suçlardan mahkumiyet veya bu ibarelere bağlı olarak gösterilen hapis cezası sürelerinden kaynaklanan hak yoksunluklarının giderilmesi için yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı kesinlikle gerekir. Bu ibarelerin olmadığı durumlarda, adli sicil kaydının silinip arşive alınmasıyla ve arşiv kaydının kural olarak hak yoksunluğuna dayanak olamaması nedeniyle, bu karara gerek olmayabilir; ancak uygulama ve içtihat bazen sadece '...suçlarından hükümlü olmamak' ifadesini dahi süresiz hak yoksunluğu kabul edip bu kararı arayabilmektedir. (G Bölümü)