4857 sayılı İş Kanunu'na göre fazla mesai ve fazla sürelerle çalışma kavramlarını tanımlayarak, bu iki durum arasındaki ücret farkını ve çalışanın serbest zaman kullanma hakkını açıklayınız. Ayrıca, günlük çalışma süresinin sınırları ve ispat yükümlülüğü konularını Yargıtay kararları ışığında değerlendiriniz.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 41. maddesine göre, 'fazla çalışma (fazla mesai)', haftalık kırk beş saati aşan çalışmalardır. Her bir saat fazla çalışma için ödenecek ücret, normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde elli yükseltilmesi suretiyle hesaplanır. Aynı maddenin devamında, haftalık çalışma süresinin sözleşmeyle kırk beş saatin altında belirlendiği durumlarda, haftalık ortalama çalışma süresini aşan ve kırk beş saate kadar yapılan çalışmalar 'fazla sürelerle çalışma' olarak tanımlanır. Bu durumda, her bir saat fazla sürelerle çalışma için ödenecek ücret, normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde yirmi beş yükseltilmesiyle hesaplanır. İşçi isterse, fazla mesai karşılığı zamlı ücret yerine, fazla çalıştığı her saat karşılığında 1,5 saat; fazla sürelerle çalıştığı her saat karşılığında 1 saat 15 dakika serbest zaman kullanabilir. Bu serbest zaman altı ay içinde ve ücret kesintisi olmadan kullanılır. İş Kanunu'nun 63. maddesi, haftalık çalışma süresini en çok kırk beş saat olarak sınırlar ve tarafların anlaşmasıyla bu sürenin günde on bir saati aşmamak koşuluyla farklı dağıtılabileceğini belirtir. Günlük on bir saati aşan çalışmalar denkleştirmeye tabi tutulamaz ve zamlı ücrete tabidir. Ayrıca, 69/3. maddesi gereği gece çalışmaları günde yedi buçuk saati geçemez. Yargıtay 9.HD. 23.6.2009 gün 2007/40862 E, 2009/17766 K. sayılı kararında belirtildiği üzere, haftalık kırk beş saat aşılmasa bile, günde yedi buçuk saati aşan gece çalışmaları için fazla çalışma ücreti ödenmelidir. Fazla mesainin ispatı konusunda Yargıtay ilke kararlarında ispat yükünün işçide olduğu belirtilmiştir. Nöbet çizelgesi, araç takip formu, iş yeri kayıtları, işçinin imzasını içeren belgeler delil niteliğindedir. Yazılı belge yoksa tanık beyanlarına başvurulur. İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği görülüyorsa, işçi aksini yazılı delille ispatlamalıdır; aksi takdirde bordronun sahteliği ispat edilene kadar kesin delil niteliğindedir. Fazla mesai ücretinin ait olduğu dönem ücretiyle hesaplanması gerekir (Yargıtay 9.HD. 16.2.2006 gün 2006/20318 E, 2006/3820 K.). Son olarak, İş Kanunu madde 32 gereği fazla mesai alacaklarında zamanaşımı süresi 5 yıldır ve dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak zorunludur.