Rekabet Kurulu'nun rekabet ihlallerine karşı alabileceği tedbirler arasına eklenen 'yapısal tedbirler'in (ortaklık payı veya malvarlığı devri) uygulanma koşullarını ve bu tedbirlerin RKHK m. 9 bağlamında 'davranışsal tedbirler' ile ilişkisini değerlendiriniz.

Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'da (RKHK) 7246 sayılı Yasa ile yapılan değişikliklerle, Rekabet Kurulu'nun rekabet ihlallerine karşı alabileceği tedbirler arasına 'yapısal tedbirler' eklenmiştir (RKHK m. 9). Bu, Kurul'a, ihlali sona erdirmek için ortaklık paylarının ya da malvarlıklarının devri şeklinde daha köklü müdahalelerde bulunma yetkisi tanımaktadır. **Yapısal Tedbirlerin Uygulanma Koşulları (RKHK m. 9/1):** 1. **İhlalin Tespiti:** Rekabet Kurulu'nun ihbar, şikayet, Bakanlık talebi veya resen inceleme üzerine RKHK'nın 4. (rekabeti sınırlayıcı anlaşma, uyumlu eylem, karar), 6. (hakim durumun kötüye kullanılması) veya 7. (birleşme ve devralmalar) maddelerinin ihlal edildiğini tespit etmesi gerekir. 2. **Orantılılık ve Gerekli Olma:** Davranışsal ve yapısal tedbirler, ihlalle orantılı ve ihlalin etkili bir biçimde sona erdirilmesi için gerekli olmalıdır. 3. **Son Çare Niteliği:** En kritik koşul, yapısal tedbirlere ancak 'daha önce getirilen davranışsal tedbirlerin sonuç vermediği hallerde başvurulur.' Bu, yapısal tedbirlerin birincil değil, ikincil ve son çare niteliğinde olduğunu gösterir. Kurul, öncelikle davranışsal tedbirlerle ihlali gidermeye çalışmalı, bu tedbirlerin yetersiz kalması veya ihlali sona erdirmede başarısız olması durumunda yapısal tedbirlere yönelebilmelidir. **Davranışsal Tedbirler ile İlişkisi:** * **Davranışsal Tedbirler:** Bunlar, teşebbüslerin rekabeti kısıtlayıcı davranışlarını değiştirmelerine yönelik, daha az ağır müdahalelerdir. Örneğin, belirli uygulamaları durdurma, sözleşmeleri değiştirme, belirli piyasa faaliyetlerinden kaçınma gibi emirler. RKHK m. 9'un değişiklik öncesi metni ve güncel metni, Kurul'un rekabetin tesisi için 'yerine getirilmesi ya da kaçınılması gereken davranışları' belirleyebileceğini zaten öngörüyordu. Bu tür tedbirler, teşebbüsün piyasadaki yapısını doğrudan değiştirmeden, rekabeti kısıtlayıcı eylemlerini sona erdirmeyi hedefler. * **İlişki ve Amacı:** Yapısal tedbirlerin davranışsal tedbirlerin sonuç vermemesi koşuluna bağlanması, hukuki kesinlik ve orantılılık ilkesini gözetir. Amaç, rekabet ihlalini en az müdahaleci yolla gidermektir. Yapısal tedbirler (ortaklık payı veya malvarlığı devri), teşebbüsün piyasadaki yapısını ve rekabet gücünü derinden etkileyen radikal çözümler olduğundan, yalnızca davranışsal tedbirlerin yetersiz kaldığı durumlarda başvurulması, 'ultima ratio' (son çare) prensibinin bir yansımasıdır. Bu, Rekabet Kurumu'nun daha güçlü müdahale araçlarına sahip olmasını sağlarken, aynı zamanda teşebbüslerin haklarını korumaya yönelik bir denge unsuru sunar.