CMK Madde 67/6'da düzenlenen 'uzmanından bilimsel mütalaa alma' (uzman mütalaası) hakkı kimlere tanınmıştır ve bu mütalaanın delil niteliği nedir? Mahkemenin veya Cumhuriyet savcısının bu mütalaayı değerlendirme yükümlülüğü var mıdır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #218285

CMK Madde 67/6'ya göre, 'Cumhuriyet savcısı, katılan, vekili, şüpheli veya sanık, müdafii veya kanunî temsilci, yargılama konusu olayla ilgili olarak veya bilirkişi raporunun hazırlanmasında değerlendirilmek üzere ya da bilirkişi raporu hakkında, uzmanından bilimsel mütalaa alabilirler.' Bu hak, soruşturma ve kovuşturma evrelerinde taraflara ve ilgililere tanınmış bir haktır. Uzman mütalaası, CMK sisteminde bir 'delil' olarak kabul edilir. Ancak, bilirkişi raporu gibi mahkemeyi doğrudan bağlayıcı bir niteliği yoktur. Bilirkişi, mahkeme veya savcılık tarafından re'sen veya talep üzerine görevlendirilen ve tarafsız olması beklenen bir kişiyken; uzman mütalaası, taraflardan birinin kendi seçtiği bir uzmandan aldığı ve genellikle kendi tezlerini desteklemeye yönelik bir rapordur. Mahkeme veya Cumhuriyet savcısı, sunulan uzman mütalaasını dikkate almak, dosyaya eklemek ve gerekçeli kararında bu mütalaadaki görüşleri neden kabul edip etmediğini tartışmakla yükümlüdür. Yani, mütalaayı keyfi olarak göz ardı edemezler; ciddiye alıp değerlendirmeleri ve kararlarında buna değinmeleri gerekir. Uzman mütalaası, mevcut bilirkişi raporundaki çelişkileri ortaya koymak, farklı bir bilimsel perspektif sunmak veya olayın teknik yönlerini aydınlatmak açısından önemli bir araç olabilir ve mahkemenin kanaatini etkileyebilir.