Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 34. maddesinde düzenlenen 'hakimin yasaklılık sebepleri'ni (çekinme zorunluluğu) detaylandırınız. Bu sebeplerin amacı ve Yargıtay'ın bu konudaki kararlarında yasaklılık sebeplerinin yorumlanışı nasıl olmaktadır?

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 34. maddesi, hakimin belirli hallerde davaya bakamayacağını ve talep olmasa bile kendiliğinden çekinmek zorunda olduğunu düzenleyen 'yasaklılık sebepleri'ni içerir. Bu düzenlemenin temel amacı, yargılamanın tarafsızlığını ve bağımsızlığını sağlamak, hakimin menfaat çatışması veya yakın ilişkiler nedeniyle verebileceği kararların objektifliğine gölge düşmesini engellemektir. **Yasaklılık Sebepleri (HMK m.34):** 1. **Kişisel Menfaat:** Kendisine ait olan veya doğrudan doğruya ya da dolayısıyla ilgili olduğu davada. 2. **Evlilik Bağı:** Aralarında evlilik bağı kalksa bile eşinin davasında. (Eski eşin davası da dahildir.) 3. **Kan ve Kayın Hısımlığı:** Kendisi veya eşinin altsoy veya üstsoyunun davasında; üçüncü derece de dahil olmak üzere kan veya kendisini oluşturan evlilik bağı kalksa dahi kayın hısımlığı bulunanların davasında. Bu, hem kan hısımlarını (anne, baba, çocuk, kardeş vb.) hem de evlilikle oluşan hısımları (kayınvalide, baldız, görümce vb.) kapsar. 4. **Evlatlık Bağı:** Kendisi ile arasında evlatlık bağı bulunanın davasında. 5. **Nişanlılık:** Nişanlısının davasında. (Bu maddeye eklenmiş yeni bir yasaklılık sebebidir.) 6. **Temsil Sıfatı:** İki taraftan birinin vekili, vasisi, kayyımı veya yasal danışmanı sıfatıyla hareket ettiği davada. **Yargıtay'ın Yorumu:** Yargıtay, bu yasaklılık sebeplerinin titizlikle uygulanmasını ister. Örneğin, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2018/745 K. sayılı kararı, mahkeme hakimi hakkında, karar verildikten altı ay sonra davalı iş yerinde avukat olarak işe başlayan bir kişinin varlığının, davanın açılış ve karar tarihlerinde böyle bir ilişkinin bulunmaması nedeniyle HMK 34 şartlarını oluşturmadığına hükmetmiştir. Bu karar, yasaklılık sebebinin davanın görüldüğü somut zaman diliminde mevcut olması gerektiğini ve ilişkinin sonradan başlamasının, geçmişteki yargılama kararına etki etmeyeceğini vurgulamaktadır. Yargıtay 20. Hukuk Dairesi'nin 2016/288 K. sayılı kararında ise, hakimin reddi için ileri sürülen hususların HMK 36'daki sebeplerden olmadığına ve hakimin çekinme talebinin reddine ilişkin kararın onanmasına karar verilmiştir. Bu da, yasaklılık sebeplerinin kanunda sınırlı ve belirli olduğunun bir göstergesidir.