Güvenlik soruşturması kapsamında bir adayın telefon kayıtlarına (arama kayıtları, SMS, WhatsApp yazışmaları) bakılabilir mi? Bu konudaki hukuki sınırlamalar nelerdir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #218146

Güvenlik soruşturması kapsamında bir adayın telefon kayıtlarına (HTS kayıtları, SMS içerikleri, WhatsApp yazışmaları vb.) doğrudan ve keyfi olarak bakılması hukuken mümkün değildir. Bu tür müdahaleler, Anayasa'nın 20. (Özel Hayatın Gizliliği), 21. (Konut Dokunulmazlığı) ve 22. (Haberleşme Hürriyeti) maddeleri ile güvence altına alınan temel hak ve özgürlükleri ihlal eder. Hukuki Sınırlamalar: 1. Kanunilik İlkesi: Temel hak ve hürriyetlere müdahale ancak kanunla öngörülen ve Anayasa'da belirtilen sebeplere dayanılarak yapılabilir. Güvenlik soruşturması mevzuatı, tek başına bu tür bir yetki vermez. 2. CMK Hükümleri: Telefon dinlenmesi, kayda alınması, sinyal bilgilerinin değerlendirilmesi gibi iletişimin denetlenmesi tedbirleri, CMK m. 135 vd. hükümlerine tabidir. Bu tedbirler ancak belirli katalog suçlar için, suç işlendiğine dair somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı ve başka suretle delil elde etme imkânının bulunmaması hâlinde, hâkim kararı (gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle) uygulanabilir. Güvenlik soruşturması, bir suç soruşturması değildir ve bu şartları taşımaz. 3. Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK): Telefon kayıtları ve mesajlaşmalar kişisel veri niteliğindedir. Bunların elde edilmesi ve işlenmesi KVKK hükümlerine tabidir. Hukuka aykırı olarak elde edilen veriler kullanılamaz. 4. WhatsApp vb. Uygulamalar: WhatsApp gibi uçtan uca şifreleme kullanan uygulamaların içeriklerine erişim teknik olarak da zordur ve genellikle adli bir soruşturma kapsamında dahi yurt dışı adli yardımlaşma gibi karmaşık süreçler gerektirir. Sonuç: Güvenlik soruşturması yürüten birimler, bir kişi hakkında adli bir soruşturma veya kovuşturma kapsamında CMK usullerine göre yasal olarak elde edilmiş ve dosyada bulunan telefon kayıtlarına (örneğin bir suç örgütü üyeliği davasında elde edilmiş HTS kayıtları) tesadüfen ulaşabilirler. Ancak, salt güvenlik soruşturması yapmak amacıyla bir kişinin telefonunu dinleyemez, mesajlarını okuyamaz veya HTS kayıtlarını temin edemezler. Böyle bir durum, açıkça hukuka aykırı olur ve elde edilen deliller de geçersiz sayılır.