Danıştay 5. Dairesi'nin 2009/1073 K. sayılı kararı, idari yargılamada 'dava dilekçesindeki istemin sonradan genişletilmesi' ve 'savunmaya cevap dilekçesindeki taleplerin' hukuki geçerliliği konularında hangi ilkelere vurgu yapmıştır? İYUK 16/4 maddesi bu bağlamda nasıl uygulanır?

Danıştay 5. Dairesi'nin 2009/1073 K. sayılı kararı, idari yargılamada dilekçeler aşamasına ilişkin önemli ilkeleri vurgulamıştır. Kararda, davacının ilk dava dilekçesindeki isteminin açık olduğu ve yalnızca belirli bir işlemin iptalini istediği belirtilmiştir. Ancak, davacının 'savunmaya cevap dilekçesinde' (yani ikinci dilekçesinde) istemini genişleterek yeni bir işlemin iptalini de istemesi hukuka aykırı bulunmuştur. Karar, 'Mahkemelerin ilk dava dilekçesinde taleplerle bağlı olması ve ilk dava dilekçesindeki istemlerin sonradan genişletilmesine ve ek talepte bulunmasına usul yönünden olanak bulunmaması' ilkesini getirmiştir. İYUK 16. maddesinin 4. fıkrası uyarınca, 'Taraflar, sürenin geçmesinden sonra verecekleri savunmalara veya ikinci dilekçelere dayanarak hak iddia edemezler'. Bu ilke, dilekçeler teatisi aşamasının tamamlanmasından sonra yeni iddiaların ileri sürülmesini ve davanın konusunun genişletilmesini önleyerek yargılamada düzeni ve kesinliği sağlamayı amaçlar.