Bir kişinin ölümüne kesin gözle bakılmayı gerektiren durumlar içinde kaybolması (ölüm karinesi - TMK m. 31) ile gaiplik (TMK m. 32) arasındaki temel hukuki fark nedir?

İki kurum arasındaki temel fark, ölümün kesinliği veya olasılığına dayanır. Ölüm karinesi (TMK m. 31), bir kişinin 'ölümüne kesin gözle bakılmayı gerektiren' bir durum içinde (örneğin, havada infilak eden bir uçağın enkazında bulunamama) kaybolması halinde, cesedi bulunamasa bile gerçekten ölmüş sayılmasıdır. Burada ölüm bir karine değil, bir 'olgu' olarak kabul edilir ve mahkeme kararına gerek yoktur; nüfus memurunun emriyle sicile 'ölü' kaydı düşülür. Gaiplik (TMK m. 32) ise, ölüm tehlikesi içinde kaybolma veya uzun süre haber alınamama gibi durumlarda, kişinin 'ölmüş olma ihtimalinin kuvvetli olması' üzerine, hakları ölüme bağlı olanların başvurusuyla mahkeme tarafından verilen bir karardır. Gaiplikte ölüm bir 'olasılık'tır ve hukuki sonuçları ancak mahkeme kararıyla doğar. (oner.av.tr/gaiplik-davasi/)