TCK Madde 22/2'de taksir, 'dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık dolayısıyla, bir davranışın suçun kanuni tanımında belirtilen neticesi öngörülmeyerek gerçekleştirilmesidir' şeklinde tanımlanmıştır. Bu tanımdaki 'dikkat ve özen yükümlülüğü'nün kaynağı nedir ve bu yükümlülüğün belirlenmesinde hangi kriterler esas alınır?

TCK Madde 22/2'de tanımlanan taksirin temel unsurlarından biri 'dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık'tır. Bu yükümlülüğün kaynakları çeşitlidir: 1. **Kanuni Düzenlemeler:** Birçok alanda (trafik, iş güvenliği, çevre, sağlık vb.) kanunlar, yönetmelikler ve diğer normatif düzenlemelerle kişilere belirli dikkat ve özen yükümlülükleri getirilmiştir. Örneğin, Karayolları Trafik Kanunu'ndaki hız sınırları, kırmızı ışıkta durma zorunluluğu gibi kurallar bu tür yükümlülüklere örnektir. 2. **Mesleki ve Teknik Kurallar:** Belirli mesleklerin icrası (doktorluk, mühendislik, mimarlık vb.) o mesleğin gerektirdiği bilimsel ve teknik kurallara uymayı, özenli davranmayı zorunlu kılar. 3. **Genel Hayat Tecrübeleri ve Toplumsal Beklentiler:** Kanunlarla veya meslek kurallarıyla özel olarak düzenlenmemiş olsa bile, toplumsal yaşamın gerektirdiği, herkesin uyması beklenen genel dikkat ve özen kuralları vardır. Örneğin, kalabalık bir yerde elindeki sivri bir cismi dikkatsizce sallamamak gibi. Bu yükümlülüğün belirlenmesinde TCK m. 22'nin gerekçesinde de belirtildiği gibi **objektif kriterler** esas alınır. Failin kişisel yetenekleri, zekâ seviyesi, tecrübesi gibi sübjektif durumlar doğrudan dikkate alınmaz. Bunun yerine, 'aynı durum ve koşullardaki, makul, dikkatli ve ortalama bir kişinin' göstermesi gereken dikkat ve özen referans noktasıdır. Toplum halinde yaşamanın güvenli bir biçimde sürdürülebilmesi için kişilerden beklenen objektif davranış standartlarına uyulup uyulmadığına bakılır. Ancak, failin kendi yetenekleri, algılama gücü, tecrübeleri, bilgi düzeyi ve içinde bulunduğu koşullar altında, objektif olarak varolan bu dikkat ve özen yükümlülüğünü öngörebilecek ve yerine getirebilecek durumda olup olmadığı da dolaylı olarak değerlendirilir.