Eşi akıl hastası olan bir kişinin, eşine karşı anlaşmalı boşanma davası açması hukuken mümkün müdür? Bu durumda atanan vasinin rolü ne olur?

Hayır, hukuken mümkün değildir. Anlaşmalı boşanma, tarafların boşanma ve sonuçları üzerinde 'serbest iradeleriyle' anlaşmalarını gerektiren bir kurumdur. Metinde açıkça belirtildiği gibi, akıl hastalığı nedeniyle ayırt etme gücüne sahip olmayan bir eşin, hukuki anlamda geçerli bir irade açıklaması yapması mümkün değildir. Bu nedenle akıl hastası bir eş ile anlaşmalı boşanma yapılamaz. Akıl hastası eşe atanan vasi, boşanma gibi son derece kişisel bir hak konusunda vesayeti altındaki kişi adına irade beyanında bulunamaz ve anlaşmalı boşanmayı kabul edemez. Bu durumda, boşanmak isteyen eşin, diğer eşin akıl hastalığı sebebine (TMK m. 165) veya şartları varsa evlilik birliğinin temelinden sarsılması sebebine (TMK m. 166/1) dayanarak 'çekişmeli boşanma davası' açması ve bu davada akıl hastası eşi vasisinin temsil etmesi gerekir.