Komisyoncunun 'kendisiyle işlem yapması' ne anlama gelir ve bu hak hangi tür mallar için geçerlidir? (TBK m. 543)

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #211643

'Komisyoncunun kendisiyle işlem yapması', alım komisyoncusunun satıcı, satım komisyoncusunun ise alıcı konumuna geçerek, işlemi üçüncü bir kişiyle değil de bizzat kendisiyle tamamlamasıdır. Bu, istisnai bir durumdur. TBK m. 543'e göre bu hak, sadece konusu 'borsada kayıtlı veya piyasa fiyatı bulunan kambiyo senetleri veya diğer kıymetli evrak ya da ticari mallar' olan işlemlerde geçerlidir. Bunun sebebi, bu tür mallarda objektif bir fiyatın (borsa veya piyasa fiyatı) bulunması ve komisyoncunun fiyatı kendi lehine manipüle etme riskinin az olmasıdır. Komisyoncu, bu durumda bile normal ücret ve giderlerini talep etme hakkına sahiptir ve işlemi yaptığını aynı gün vekâlet verene bildirmekle yükümlüdür.