TCK m. 115/1, cebir veya tehdit kullanarak bir kimseyi 'dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamaya veya değiştirmeye zorlamak' eylemini suç olarak tanımlamaktadır. Bu suçun oluşabilmesi için failin amacının (saikinin) önemi nedir? Bir babanın, ateist olduğunu açıklayan çocuğuna, 'bu düşüncenden vazgeçmezsen seni evlatlıktan reddederim' demesi, TCK m. 106 kapsamında bir 'tehdit' ve dolayısıyla TCK m. 115/1 kapsamında bir suç oluşturur mu?

Cevap: TCK m. 115/1, 'amaç suçu' (saik suçu) niteliğindedir. Suçun oluşması için failin, cebir veya tehdidi, maddede sayılan belirli bir amaçla, yani mağdurun inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamaya, değiştirmeye zorlamak veya açıklamaktan men etmek amacıyla kullanması gerekir. Bu özel kast (amaç) yoksa suç oluşmaz. Verilen örnekteki 'seni evlatlıktan reddederim' ifadesinin TCK m. 115/1 kapsamında bir suç oluşturup oluşturmadığı, bu ifadenin hukuken 'tehdit' sayılıp sayılmayacağına bağlıdır. TCK m. 106'daki tehdit, bir başkasına 'haksız bir zarara veya kötülüğe uğratacağının' bildirilmesidir. Bir babanın yetişkin çocuğunu evlatlıktan reddetmesi, kanunen tek taraflı iradesiyle gerçekleştirebileceği bir eylem değildir; mirasçılıktan çıkarma gibi eylemler ise sıkı yasal koşullara bağlıdır. Ancak bu ifadenin, mağdur üzerinde ciddi bir manevi baskı ve korku yaratacağı açıktır. Yargıtay'ın 'sair bir kötülük' kavramını geniş yorumladığı düşünüldüğünde, bu ifadenin TCK m. 106 kapsamında manevi bir tehdit olarak kabul edilmesi mümkündür. Eğer bu ifade 'tehdit' olarak kabul edilirse, babanın amacı çocuğunun felsefi kanaatini (ateizmi) değiştirmeye zorlamak olduğu için, TCK m. 115/1'de düzenlenen suçun unsurları (cebir/tehdit kullanma ve özel amaç) oluşmuş olacaktır. Ancak bazı görüşlere göre, aile içi terbiye hakkı sınırları içinde kalan ve hukuken icra edilebilir olmayan bir beyanın tehdit suçunu oluşturmayacağı da savunulabilir. Nihai karar, somut olayın koşullarına ve ifadenin mağdur üzerindeki etkisine göre mahkeme tarafından verilecektir.