657 sayılı DMK m. 40, genel olarak memuriyete giriş yaşını 18 olarak belirlerken, meslek veya sanat okulu mezunları için bu yaşı 15'e indirmektedir. Bu istisnanın temel gerekçesi nedir? Danıştay 10. Dairesi'nin 1984/842 K. sayılı kararında, sonradan mahkeme kararıyla yapılan yaş tashihinin, memurun göreve başlama tarihindeki hukuki statüsünü geriye dönük olarak neden etkilemediğini, 'sosyal güvenlik hakkı' ve 'kazanılmış hak' ilkeleri çerçevesinde açıklayınız.

DMK m. 40'taki istisnanın temel gerekçesi, mesleki eğitimi teşvik etmek ve erken yaşta bir meslek edinen kişilerin kamu hizmetine daha erken girmelerine olanak tanımaktır. Bu kişilerin, aldıkları eğitimle belirli bir olgunluğa ve yetkinliğe ulaştığı varsayılır. Danıştay'ın ilgili kararında, sonradan yapılan yaş tashihi ile memurun doğum tarihinin değiştirilmesinin, göreve başladığı tarihteki statüsünü etkilememesinin sebebi 'kazanılmış hakların korunması' ve 'hukuk güvenliği' ilkeleridir. Davacı, göreve başladığı tarihte geçerli olan ve idare tarafından da kabul edilen nüfus kaydına göre 18 yaşını doldurmuş durumdaydı. Bu hukuki duruma güvenerek yıllarca hizmet vermiş ve sosyal güvenlik primleri bu statü üzerinden yatırılmıştır. Yıllar sonra, bir mahkeme kararıyla doğum tarihinin geriye çekilmesi, o tarihte hukuka uygun olarak kazanılmış olan 'memuriyet statüsünü' ve buna bağlı 'sosyal güvenlik hakkını' geriye dönük olarak ortadan kaldıramaz. Danıştay, yeni nüfus kaydının ileriye dönük olarak hukuki sonuç doğuracağını, ancak geçmişte hukuka uygun olarak tesis edilmiş durumları ve kazanılmış hakları ortadan kaldıramayacağını belirtmiştir. Bu yorum, Anayasa ile güvence altına alınan sosyal güvenlik hakkının ve idari istikrar ilkesinin bir gereğidir. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/devlet-memurlari-kanunu-40-madde-dmk/)