Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu'nun 1973/14 sayılı kararında belirtilen, idarenin memura yaptığı 'hatalı ödemeleri geri alma' (istirdat) hakkının süre sınırlarını, 'açık hata, memurun hilesi veya gerçek dışı beyanı' hallerini dikkate alarak analiz ediniz. Bu istisnai haller dışında, idarenin geri alma hakkı hangi süre ile sınırlıdır ve bu sürenin temelinde yatan ilke nedir?

Danıştay İBK'nın yerleşik kararına göre, idarenin memura yaptığı hatalı ödemeleri geri alma hakkı, 'hukuk güvenliği' ve 'istikrar' ilkeleri gereği süreyle sınırlıdır. Kural olarak, idare, hatalı ödemeyi yaptığı tarihten itibaren o dönemki dava açma süresi (günümüzde 60 gün) içinde geri isteyebilir. Bu süre geçtikten sonra, iyi niyetli memurdan geri alamaz. Ancak bu kuralın üç önemli istisnası vardır ve bu hallerde geri alma hakkı herhangi bir süreye tabi değildir: 1) Yokluk: Yapılan ödemenin dayanağı olan idari işlem 'yok' hükmündeyse. 2) Açık Hata: Yapılan hatanın, memurun kolayca anlayabileceği kadar bariz ve açık olması. Memurun bu hatayı bilip bildirmemesi iyi niyetle bağdaşmaz. 3) Memurun Hilesi veya Gerçek Dışı Beyanı: Eğer hatalı ödemeye memurun kendisi hileli bir davranışla veya yanlış bilgi vererek sebep olmuşsa, iyi niyetinden söz edilemez. Bu üç istisnai hal dışında, idarenin 60 günlük süre geçtikten sonra yaptığı geri alma işlemi hukuka aykırıdır. Bu sürenin temelindeki ilke, idari işlemlerin sürekli bir tehdit altında kalmasını önlemek ve iyi niyetli memurun kazandığı statüye güvenerek hayatını düzenlemesini korumaktır. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/devlet-memurlari-kanunu-12-madde-dmk/)