CMK m. 19 uyarınca bir ceza davasının nakline karar verilebilmesi için iki temel neden öngörülmüştür: (1) Mahkemenin hukuki veya fiili nedenlerle görevini yerine getirememesi, (2) Kovuşturmanın kamu güvenliği için tehlikeli olması. Bu iki neden arasındaki temel fark nedir ve her bir durumda davanın nakli istemini yapmaya ve kararı vermeye yetkili makamlar kimlerdir?

CMK m. 19'da düzenlenen iki nakil nedeni arasında hem sebep hem de usul açısından önemli farklar bulunmaktadır: 1) Görevin Yerine Getirilememesi (CMK m. 19/1): - Sebep: Bu neden, mahkemenin kendisinden kaynaklanan veya çevresel faktörler nedeniyle yargılama faaliyetini hukuken veya fiilen yürütememesi durumudur. 'Hukuki neden'e örnek, mahkemede görev yapacak yeterli sayıda hâkimin bulunmaması veya mevcut hâkimlerin davaya bakmaktan yasaklı olmasıdır. 'Fiili neden'e örnek ise, adliye binasının deprem, sel gibi doğal afetler nedeniyle kullanılamaz hale gelmesidir. Görüldüğü gibi, bu neden doğrudan kamu düzeniyle ilgili değildir. - Yetkili Makamlar: Bu durumda nakil istemini, ilgili mahkeme veya Cumhuriyet savcısı yapabilir. Nakil kararını ise, yargı çevresi içinde bulunulan 'Bölge Adliye Mahkemesi' (istinaf mahkemesi) verir. Eğer uyuşmazlık farklı BAM'ların yargı çevrelerindeki mahkemeler arasındaysa, kararı 'Yargıtay' verir. 2) Kamu Güvenliği Tehlikesi (CMK m. 19/2): - Sebep: Bu neden, davanın niteliği, tarafların kimliği veya toplumsal etkileri nedeniyle, yargılamanın yetkili mahkemede yapılmasının genel asayişi bozma, toplumsal olaylara veya çatışmalara yol açma gibi ciddi bir tehlike yaratmasıdır. Tehlike mahkemeden değil, davanın kendisinden kaynaklanır. - Yetkili Makamlar: Bu halde nakil istemi, yürütme organının takdirini gerektirdiği için, münhasıran 'Adalet Bakanı' tarafından yapılır. Nakil kararını vermeye yetkili tek merci ise 'Yargıtay'dır. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/ceza-muhakemesi-kanunu-19-madde-cmk/)