Anayasa m. 141/3 ve CMK m. 34 ile m. 230, mahkeme kararlarının gerekçeli olması zorunluluğunu düzenlemektedir. Yargıtay 15. Ceza Dairesi'nin 2018/6047 E., 2019/7178 K. sayılı kararında olduğu gibi, bir mahkemenin bozma sonrası verdiği yeni kararda 'önceki hükme atıf yaparak' gerekçesiz bir karar vermesi neden hukuka aykırıdır? Gerekçe zorunluluğunun 'Yargıtay denetimine imkân verme' ve 'adil yargılanma hakkı' ile olan bağını açıklayınız.
Mahkemenin, bozma sonrası kurduğu yeni hükümde, önceki kararının gerekçesine atıf yapmakla yetinmesi, Anayasa m. 141/3 ve CMK m. 34, 230'da düzenlenen 'gerekçeli karar hakkı'nın açık bir ihlalidir. Bunun temel nedenleri şunlardır: 1) Denetim İşlevinin Engellenmesi: Gerekçeli karar, kanun yolu merciinin (Yargıtay/BAM) yerel mahkemenin hangi delilleri nasıl değerlendirdiğini, hangi delili neden üstün tuttuğunu, hukuki nitelemeyi hangi maddi vakıalara dayandırdığını anlamasını sağlar. Gerekçesiz veya atıfla geçiştirilmiş bir karar, bu denetimi imkânsız kılar. Yargıtay 15. CD kararı da bu hususu 'Yargıtay denetimine imkan verecek biçimde açık ve gerekçeli olması' gerektiği şeklinde vurgulamıştır. 2) Adil Yargılanma Hakkı: Gerekçe, davanın taraflarının, mahkemenin neden kendi lehlerine veya aleyhlerine karar verdiğini anlamalarını sağlar. Bu, karara karşı etkili bir kanun yolu başvurusunda bulunabilmeleri için zorunludur. Taraflar, hangi argümanlarının kabul edilmediğini veya hangi delillerinin yetersiz görüldüğünü bilmeden, kanun yolu dilekçelerini etkin bir şekilde hazırlayamazlar. 3) Keyfiliğin Önlenmesi: Gerekçe yazma zorunluluğu, hâkimi keyfi karar vermekten alıkoyan, kararını mantıksal ve hukuki bir zemine oturtmaya zorlayan en önemli mekanizmadır. Bozma sonrası verilen karar, yeni ve bağımsız bir hükümdür. Bu nedenle, önceki karardan bağımsız olarak, bozma gerekçelerini de karşılayacak şekilde, delillerin yeniden tartışılıp değerlendirildiği, ulaşılan kanaat ile sonuç arasında bağ kuran yeni ve tam bir gerekçe içermelidir. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/ceza-muhakemesi-kanunu-34-madde-cmk/)