Bir davalı, kendisine tebliğ edilen ödeme emrine karşı icra mahkemesine başvurarak takip konusu çekteki imzanın kendisine ait olmadığını iddia etmiştir. İcra mahkemesi, borçlunun isticvabına karar vermiş, ancak borçlu isticvap duruşmasına mazeretsiz olarak katılmamıştır. Bunun üzerine mahkeme, borçlunun imzasını inkar ettiği belgedeki imzayı ikrar etmiş sayılacağı gerekçesiyle imza itirazının reddine karar vermiştir. Bu kararı, İİK Madde 170/3, 68/a-4, HMK Madde 211 ve 266 hükümleri ile Yargıtay'ın imza incelemesi konusundaki yerleşik içtihatları çerçevesinde değerlendiriniz. Mahkemenin bu kararı hukuka uygun mudur?
Mahkemenin bu kararı, İİK ve HMK'nın ilgili hükümleri ile Yargıtay'ın yerleşik içtihatları doğrultusunda hukuka uygun değildir. **Değerlendirme:** 1. **İmzaya İtirazın İncelenmesi Usulü:** Kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takipte imzaya itiraz, İİK Madde 170'te düzenlenmiştir. Madde 170/3, icra mahkemesince imza incelemesinin İİK Madde 68/a'nın dördüncü fıkrasına göre yapılması gerektiğini belirtir. İİK 68/a-4 ise, imza tatbikinde HMK'nın bilirkişiye ait hükümlerinin (şimdi HMK 266 vd.) ve HMK Madde 211'deki düzenlemelerin uygulanacağını ifade eder. 2. **İsticvap ve İmza İkrarı (HMK 211):** HMK Madde 211'in (a) bendi, 'İsticvap için mahkemeye davet edilen tarafın belirtilen günde hazır bulunmadığı takdirde inkar ettiği belgedeki yazı ve imzayı ikrar etmiş sayılır' hükmünü içerir. Mahkeme, bu hükme dayanarak borçlunun imza itirazını reddetmiştir. 3. **Yargıtay'ın Yerleşik İçtihadı ve Farklı Yorum:** Metinde yer alan Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 2016/17387 E., 2017/9606 K. sayılı ve 2016/13023 E., 2017/4580 K. sayılı kararları, bu konuda mahkemenin kararının hatalı olduğunu belirtmektedir. Yargıtay, HMK 211'deki isticvap ve ikrar hükmünün imza incelemesinde uygulanma sırasına ve şekline dair farklı bir yorum benimsemiştir: * **Öncelik Karşılaştırmaya Elverişli İmzalarda:** Yargıtay'a göre, icra mahkemesince öncelikle borçlunun belirttiği 'karşılaştırma yapmaya elverişli imzaların ilgili yerlerden getirtilerek, usulünce bilirkişi incelemesi yaptırılması' gerekir (HMK 211/b). Borçlu, imzalarını taşıyan resmi mercileri bildirmişse, bu belgelerin getirilmesi ve bilirkişi incelemesi yapılması esastır. * **İsticvabın Sırası:** Eğer bu karşılaştırma örnekleri yeterli görülmezse, o zaman 'borçlunun Mersin’de ikamet ettiği anlaşıldığından buradaki nöbetçi icra hukuk mahkemesine talimat yazılarak, talimat mahkemesince borçluya İİK’nun 68a/5. maddesi uyarınca meşruhatlı davetiye tebliğ edilmesi sağlanıp, geldiğinde, imza ve yazı örnekleri alınıp bilirkişi incelemesi yaptırılmak sureti ile sonuca gidilmesi gerekirken, mahkemece yasanın öngördüğü bu usule uyulmadan doğrudan borçlu …’a meşruhatlı davetiye gönderilerek gelmediğinden bahisle istemin reddi yönüne hüküm tesisi isabetsizdir.' (Yargıtay 12. HD, 2017/4580 K.) * **İmzaya İtirazın 'Özel ve Teknik Bilgi' Gerektirmesi (HMK 266):** Yargıtay, imza tahrifatı veya sahteciliği iddialarının 'çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden HMK’nun 266. maddesi uyarınca bilirkişi incelemesi ile sonuçlandırılması' gerektiğini vurgular. Bu, imza incelemesinin sadece bir formalite değil, uzmanlık gerektiren bir süreç olduğunu gösterir. **Mahkemenin Kararının Hukuka Uygunluğu:** Mahkemenin, borçlunun isticvap duruşmasına gelmemesi üzerine doğrudan imza itirazını reddetmesi, Yargıtay'ın benimsediği imza incelemesi usulüne aykırıdır. Yargıtay, öncelikle mukayese örnekleri üzerinden bilirkişi incelemesi yapılmasını, bunlar yetersizse isticvap ve imza örnekleri alınmasını beklemektedir. Sadece isticvap duruşmasına gelmemeyi esas alarak imza itirazını reddetmek, 'eksik inceleme' ve 'usul hatası' olarak kabul edilir. Bu nedenle, mahkemenin kararı Yargıtay tarafından bozulacaktır.