Muhdesatın aidiyetinin tespiti davası açılabilmesi için Yargıtay'ın aradığı 'güncel hukuki yarar' şartı hangi istisnai durumlarda mevcut kabul edilir? Derdest bir ortaklığın giderilmesi davası yoksa bu dava açılabilir mi? (Y8HD-K.2020/4720)

Muhdesatın aidiyetinin tespiti davası, bir eda davasının öncüsü niteliğinde bir tespit davasıdır. Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre, bu davanın açılabilmesi için 'güncel hukuki yarar' bulunması şarttır. Bu hukuki yarar, ancak üç istisnai durumda mevcut sayılır: 1) Taşınmaz hakkında derdest bir ortaklığın giderilmesi (izaleyi şüyu) davasının bulunması, 2) Taşınmazın kamulaştırılması işlemi, 3) Kentsel dönüşüm uygulaması. Metinde de belirtildiği gibi, bu durumlar dışında, örneğin derdest bir ortaklığın giderilmesi davası yoksa, muhdesatın aidiyetinin tespiti davası açmakta güncel hukuki yarar bulunmadığından, dava 'dava şartı yokluğu' nedeniyle usulden reddedilmelidir.