Sigortasız işçi çalıştıran bir işverene karşı, işçinin başvurabileceği hukuki ve idari yollar nelerdir? Bu yollara başvuru sürelerini ve 'hizmet tespit davası'nın zamanaşımını açıklayınız. Sigortasız işçi çalıştırmanın idari para cezası yaptırımı nedir?
İşçinin başvurabileceği yollar şunlardır: 1) İdari Başvuru: İşçi, durumu ALO 170 hattı üzerinden, CİMER veya doğrudan Sosyal Güvenlik Kurumu'na (SGK) bir dilekçe ile şikayet edebilir. SGK, yapacağı denetimle durumu tespit ederse, işverene idari para cezası uygular ve eksik primleri gecikme zammıyla birlikte tahsil eder. Sigortasız işçi çalıştırma cezası, 2023 yılı için ilk tespitte asgari ücretin katları şeklinde artan bir miktardır. 2) Hukuki Başvuru (Dava): İşçi, sigortalı olması gereken dönemin sonundan başlayarak 5 yıllık hak düşürücü süre içinde 'hizmet tespit davası' açabilir. Bu dava ile, sigortasız çalıştığı sürelerin mahkeme kararıyla tespit edilerek SGK kayıtlarına işlenmesini talep eder. Bu davanın kazanılması, emeklilik için gerekli prim gün sayısını tamamlamasına ve diğer sosyal güvenlik haklarından yararlanmasına olanak tanır. İşten ayrıldıktan sonra ise bu dava 5 yıllık zamanaşımına tabidir. (Kaynak: avukaterdemozkan.com/sigorta-hukuku/sigortasiz-isci-calistirma/)