PVSK m. 4/A uyarınca durdurulan bir kişinin üstünün ve aracının aranması ile 'yoklama' veya 'sıvazlama' suretiyle kontrol edilmesi arasındaki hukuki fark nedir? Polisin, durdurduğu kişinin rızasıyla dahi olsa, aracının torpidosunu açtırması veya ceplerini boşalttırması hukuken geçerli bir arama mıdır?

İki işlem arasında temel bir hukuki fark vardır. Arama: Kişinin üstünün, eşyasının veya aracının, delil elde etmek amacıyla detaylı bir şekilde incelenmesidir ve kural olarak hakim kararı (gecikmesinde sakınca bulunan hallerde savcı veya kolluk amirinin yazılı emri) gerektirir. Yoklama/Sıvazlama: PVSK m. 4/A'da düzenlenen bu işlem bir arama değildir. Polisin, durdurduğu kişide silah veya tehlike oluşturan bir eşya olup olmadığını anlamak için, kişinin veya kendisinin güvenliğini sağlamak amacıyla, elbise üzerinden elle yaptığı bir kontroldür. Bu işlem için hakim kararı gerekmez. Polisin, durdurduğu kişinin rızasıyla dahi olsa, hakim kararı veya yetkili merciin yazılı emri olmaksızın aracının torpidosunu açtırması, bagajını aratması veya ceplerini boşalttırması, hukuken geçerli bir arama değildir. Yargıtay içtihatlarına göre, bu şekilde elde edilen deliller 'hukuka aykırı delil' (CMK m. 217/2) niteliğindedir ve hükme esas alınamaz. Rıza, hukuka aykırılığı ortadan kaldırmaz. (Kaynak: or.av.tr/polisin-durdurma-ve-kimlik-sorma-islemlerinde-dikkat-edilmesi-gereken-kurallar/)