HMK m. 349/1, 'Taraflar, ilamın kendilerine tebliğinden önce, istinaf yoluna başvurma hakkından feragat edemez' hükmünü amirdir. Bu düzenlemenin ardındaki hukuki mantığı 'henüz doğmamış bir haktan feragat edilemeyeceği' ilkesi çerçevesinde açıklayınız ve bu kuralın temyiz yolu için de geçerli olup olmadığını belirtiniz.

HMK m. 349/1'in temelinde, 'henüz doğmamış bir haktan feragat edilemeyeceği' yönündeki genel hukuk ilkesi yatar. İstinaf veya temyiz kanun yoluna başvurma hakkı, usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş bir mahkeme kararı (ilam) ile doğar. Karar tebliğ edilmeden önce, tarafların kararın içeriğini, gerekçesini ve aleyhlerine olan yönlerini tam olarak bilmeleri mümkün değildir. Bu nedenle kanun koyucu, tarafları aceleci ve bilinçsiz bir feragatten korumak amacıyla, hakkın doğduğu an olan 'ilamın tebliği' anından önce feragati geçersiz saymıştır. HMK m. 366, istinaf yoluna ilişkin HMK m. 343 ila 349 arasındaki hükümlerin temyizde de kıyasen uygulanacağını belirttiğinden, bu kural temyiz yoluna başvurma hakkından feragat için de geçerlidir. Dolayısıyla, ilam tebliğ edilmeden temyiz hakkından feragat edilemez. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/mevzuat/hmk-madde-349-basvurma-hakkindan-feragat.html)