Bir kamu görevlisinin, haksız bir işi gördürmek vaadiyle menfaat temin etmesi eyleminin, 'nüfuz ticareti' (TCK m. 255) mi yoksa 'nitelikli dolandırıcılık' (TCK m. 158) suçu mu oluşturduğuna karar verilirken esas alınacak temel kriter nedir? `barandogan.av.tr/blog/ceza-hukuku/nufuz-ticareti-sucunun-cezasi-nedir.html` metnindeki açıklamalara göre, tarafların 'hukuka aykırılık bilinci' bu ayrımdaki rolünü tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #195035

Bu iki suç arasındaki ayrımda esas alınacak temel kriter, menfaat sağlayan kişinin (mağdurun) iradesinin hile ile aldatılıp aldatılmadığı ve tarafların eylemin hukuka aykırılığı konusundaki bilincidir. `barandogan.av.tr`'deki metin bu farkı şöyle açıklamaktadır: - Nitelikli Dolandırıcılık Suçu: Fail, mağduru hileli davranışlarla kandırır. Metinde belirtildiği gibi, 'Mağdur kandırıldığını bilmemekte, karşı tarafın yasal zeminde hareket ettiğini düşünmektedir.' Mağdur, yasal bir hakkını elde ettiğini veya yasal bir işlem yaptırdığını zannederken aldatılmaktadır. Örneğin, 'Emekliliğini hızlandıracağım, bu yasal bir işlem, sadece masrafı var' diyerek para almak dolandırıcılıktır. - Nüfuz Ticareti Suçu: Bu suçta ise 'her iki taraf da, hukuka aykırı bir zemin üzerinde olduklarını bilmektedirler.' Yani, hem nüfuzunu kullanacağını vaat eden fail, hem de haksız işini gördürmek için menfaat vaat eden kişi, yaptıkları işin yasal olmadığını, bir kamu görevlisine etki ederek haksız bir sonuç elde etmeye çalıştıklarını bilirler. Metindeki ifadeyle, 'haksız iş gördürmeyi vaad eden de haksız işi görüldüğünde menfaat temin edeceğini vaad eden de fiillerinin hukuka aykırı olduğunu bilmektedirler.' Bu durumda, menfaat sağlayan kişi aldatılmış bir mağdur değil, suçun diğer tarafıdır. Dolayısıyla, tarafların 'hukuka aykırılık bilinci' bu suç ayrımında kilit rol oynar. Eğer menfaat sağlayan kişi, yasal olmayan bir iş yaptırdığının farkındaysa ve bu amaçla para veriyorsa suç nüfuz ticareti; yasal bir işlem yaptırdığını sanarak kandırılıyorsa suç nitelikli dolandırıcılıktır.