İdari davalarda temyiz incelemesi ile istinaf incelemesi arasındaki temel fark, maddi vakıaların denetimi açısından nasıldır? `www.calinokcuhukuk.com/hukuk-davalarinda-temyiz/` metninde hukuk davaları için yapılan açıklamayı idari yargıya uyarlayarak cevaplayınız.

Metinde hukuk davaları için yapılan ayrım, idari yargı için de geçerlidir. Temyiz ve istinaf incelemesi arasındaki temel fark, denetimin kapsamıdır: 1) İstinaf İncelemesi (Bölge İdare Mahkemesi): İstinaf, hem hukuki denetim hem de maddi vakıa (olay) denetimi yapan ikinci bir ilk derece yargılaması gibidir. Bölge İdare Mahkemesi, ilk derece mahkemesinin kararını sadece hukuk kurallarının doğru uygulanıp uygulanmadığı yönünden değil, aynı zamanda olayların doğru tespit edilip edilmediği, delillerin doğru değerlendirilip değerlendirilmediği açısından da inceler. Gerekirse yeniden delil toplayabilir, keşif yapabilir, tanık dinleyebilir ve davanın esası hakkında yeni bir karar verebilir. Metindeki ifadeyle, 'bölge adliye mahkemesi tarafından hem vakıalar ele alınmakta hem de hukuki denetim yapılmaktadır.' 2) Temyiz İncelemesi (Danıştay): Temyiz ise kural olarak bir hukuki denetim yoludur. Danıştay, temyiz incelemesinde maddi vakıaların doğruluğunu veya delillerin takdirini yeniden değerlendirmez. Danıştay'ın görevi, istinaf mahkemesinin kararında hukuk kurallarının (kanun, yönetmelik vb.) doğru yorumlanıp uygulanıp uygulanmadığını denetlemektir. Metinde belirtildiği gibi, Yargıtay (idari yargıda Danıştay) 'hukuki denetim ve içtihat merciidir' ve 'maddi olayların değerlendirilmesinde yapılan yanılma değerlendirilmemektedir.' Temyiz, bir olayın nasıl olduğuyla değil, o olaya uygulanan hukuk kuralının doğru olup olmadığıyla ilgilenir. Bu nedenle temyizde delil toplanmaz, tanık dinlenmez.