CMK m. 309 uyarınca yapılan 'kanun yararına bozma' talebi üzerine Yargıtay'ın verdiği bozma kararının, sanık veya hükümlünün lehine veya aleyhine sonuç doğurup doğurmayacağı nasıl belirlenir? Bu kararın infaza etkisi nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #194124

Kanun yararına bozma, hakim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümlerdeki hukuka aykırılıkların giderilmesi amacıyla Adalet Bakanlığı tarafından başvurulan olağanüstü bir kanun yoludur. CMK m. 309 uyarınca Yargıtay'ın bu talep üzerine verdiği kararların sonuçları, bozma nedeninin niteliğine göre değişir: 1) Sanık/Hükümlü Lehine Sonuç Doğuran Bozma Kararları: a) Eğer bozma nedeni, mahkumiyete ilişkin hükmün esasını (suçun unsurları, hukuka aykırılık vb.) etkiliyorsa ve yeniden yargılama yapılmasını gerektiriyorsa, Yargıtay hükmü bozar ve dosya, yeniden yargılama yapması için ilgili mahkemeye gönderilir. Bu yargılama sonucunda sanık beraat edebilir veya daha az ceza alabilir. b) Eğer bozma nedeni, cezanın belirlenmesindeki bir hatadan kaynaklanıyorsa ve yeniden yargılama gerektirmiyorsa, Yargıtay daha hafif bir ceza belirleyerek hükmü düzeltebilir. c) Eğer sanık hakkında beraat kararı verilmesi gerekirken mahkumiyet kararı verilmişse veya davanın düşmesi gerekirken devam edilmişse, Yargıtay sanığın cezasının tamamen kaldırılmasına karar verebilir. 2) Sanık/Hükümlü Aleyhine Sonuç Doğurmayan Bozma Kararları: CMK m. 309/4'ün amir hükmü gereğince, kanun yararına bozma, kural olarak sanık aleyhine sonuç doğurmaz. Eğer Yargıtay, beraat etmiş bir sanık aleyhine veya cezası az verilmiş bir sanık aleyhine hukuka aykırılık tespit ederse, bu hukuka aykırılığı gelecekteki davalar için bir 'içtihat' olarak belirler, ancak bu bozma kararı, o sanığın beraatini veya aldığı düşük cezayı etkilemez. İnfaza Etkisi: Eğer bozma kararı hükümlünün cezasının kaldırılmasını veya infaz edilecek cezanın azaltılmasını gerektiriyorsa, infaz derhal durdurulur ve yeni karara göre işlem yapılır. Hükümlü aleyhine sonuç doğurmadığı için, infazı ağırlaştıran bir etkisi yoktur.