Bir kimsenin gaipliğine karar verilmesinin, mevcut evliliği üzerindeki etkisi nedir? Gaiplik kararı evliliği kendiliğinden sona erdirir mi, yoksa sağ kalan eşin ek bir işlem yapması gerekir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #194092

Gaiplik kararı, evliliği kendiliğinden sona erdirmez. Bu, gaiplik ile biyolojik ölüm veya ölüm karinesi arasındaki önemli bir farktır. Bir kişinin biyolojik olarak ölmesi veya hakkında ölüm karinesi oluşması (TMK m. 31) evliliği otomatik olarak sona erdirir. Ancak, bir eş hakkında gaiplik kararı verilmesi (TMK m. 32) durumunda, evlilik birliği hukuken devam eder. Metinde de belirtildiği üzere, TMK m. 131 (eski metinde m. 94) uyarınca, 'eşlerden biri hakkında gaiplik kararı verilmişse, diğer eş evliliği feshettirmedikçe, yeniden evlenemez.' Bu hüküm, sağ kalan eşe bir seçim hakkı tanımaktadır. Sağ kalan eş, evliliği devam ettirmeyi seçebileceği gibi, sona erdirmeyi de seçebilir. Evliliği sona erdirmek istiyorsa, gaiplik kararına dayanarak Aile Mahkemesi'nde 'evliliğin feshi' davası açması gerekir. Mahkeme, gaiplik kararının varlığını tespit ettikten sonra evliliğin feshine karar verir. Bu fesih kararı kesinleşmeden, sağ kalan eş yeniden evlenemez. Gaiplik davası açılırken, aynı dilekçede evliliğin feshinin de talep edilmesi usul ekonomisi açısından mümkündür.