Vasiyetnamenin açılmasına ilişkin davada, vasiyetçinin (mirasbırakanın) ölüp ölmediği konusunda şüphe olması durumunda mahkemenin izlemesi gereken yol nedir? (Y3HD-K.2017/1147)

Vasiyetnamenin açılması işleminin temel ön koşulu, mirasbırakanın 'ölmüş' olmasıdır. Zira vasiyetname, ölüme bağlı bir tasarruftur ve ancak ölümle birlikte hukuki sonuçlarını doğurmaya başlar. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin K.2017/1147 sayılı kararında da atıf yapılan 'Türk Medeni Kanununun Velayet, Vesayet ve Mirasa İlişkin Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzük'ün 36. maddesi bu durumu açıkça düzenlemiştir. Buna göre, 'vasiyetçinin öldüğüne dair kesin delil olmadan vasiyetname verilmişse, bu delilin sağlanmasına kadar vasiyetnamenin açılması geri bırakılır.' Dolayısıyla, mahkemeye bir vasiyetname sunulduğunda, vasiyetçinin ölüp ölmediği konusunda bir şüphe varsa (örneğin, ölüm kaydı nüfusa işlenmemişse, gaiplik durumu söz konusuysa), Sulh Hukuk Mahkemesi vasiyetnameyi hemen açmaz. Öncelikle bu şüphenin giderilmesini bekler. Vasiyetçinin öldüğünün kesin olarak ispatlanmasını (ölüm belgesi, nüfus kaydı, kesinleşmiş gaiplik kararı vb. ile) talep eder. Bu kesin delil mahkemeye sunulana kadar, vasiyetnamenin açılması işlemini erteler. Bu, hayatta olan bir kişinin vasiyetnamesinin yanlışlıkla açılmasını önleyen temel bir usuli güvencedir.