Bir taşınmaz satış vaadi sözleşmesinde, tarafların sözleşmeye 'zamanaşımından feragat ediyorum' şeklinde bir madde eklemeleri hukuken geçerli midir? Bu tür bir sözleşmeden doğan tapu iptali ve tescil davasında zamanaşımı süresi ne kadardır ve ne zaman işlemeye başlar?

Hayır, tarafların taşınmaz satış vaadi sözleşmesine 'zamanaşımından feragat ediyorum' şeklinde bir madde eklemeleri hukuken geçerli değildir. Türk Borçlar Kanunu'nun 160. maddesi, 'Zamanaşımından önceden feragat edilemez.' hükmünü amirdir. Bu hüküm emredici nitelikte olup, kamu düzenine ilişkindir. Dolayısıyla, sözleşme kurulurken yapılan zamanaşımından feragat anlaşmaları kesin olarak hükümsüzdür. Taşınmaz satış vaadi sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptali ve tescil davası, özel bir zamanaşımı süresi öngörülmediği için TBK m. 146 uyarınca on (10) yıllık genel zamanaşımı süresine tabidir. Yargıtay içtihatlarına göre bu on yıllık süre, sözleşmenin 'ifa olanağının doğduğu' andan itibaren işlemeye başlar. Eğer sözleşme konusu taşınmazın devrine engel bir hukuki veya fiili durum (örneğin, imar sorunu, üzerinde ihtiyati tedbir bulunması) varsa, bu engel ortadan kalkana kadar zamanaşımı süresi başlamaz veya başlamışsa durur (Yargıtay 14. HD K.2000/2448). Bu nedenle her somut olayda ifa olanağının ne zaman doğduğu ayrıca tespit edilmelidir (barandogan.av.tr/blog/gayrimenkul-hukuku/gayrimenkul-tasinmaz-satis-vaadi-sozlesmesi-nedir.html).