Medeni Kanun m. 683/2'de malike tanınan 'her türlü haksız elatmanın önlenmesini dava etme' hakkı (men-i müdahale davası) ile 'istihkak davası' arasındaki temel fark nedir?
Her iki dava da mülkiyet hakkının korunmasına hizmet etse de, mülkiyet hakkına yönelik ihlalin niteliği açısından aralarında temel bir fark vardır. 1) İstihkak Davası (TMK m. 683): Bu dava, malikin mal üzerindeki 'zilyetliğini tamamen kaybettiği' ve malın, malik olmayan bir başkasının 'tam zilyetliği' altına girdiği durumlarda açılır. Davanın amacı, malın zilyetliğinin haksız zilyetten alınarak malike geri verilmesidir. Yani, mülkiyet hakkına yönelik tam ve sürekli bir tecavüz söz konusudur. Örneğin, bir kişinin arazisinin başkası tarafından tamamen işgal edilip çitle çevrilmesi. 2) Elatmanın Önlenmesi (Men-i Müdahale) Davası (TMK m. 683): Bu dava ise, malikin mal üzerindeki zilyetliği devam ederken, bu zilyetliğin kullanılmasını haksız bir şekilde 'engelleyen, kısıtlayan veya zorlaştıran' ve halen devam eden müdahalelere karşı açılır. Davanın amacı, devam eden bu haksız müdahaleye son verilmesi ve gelecekteki müdahalelerin önlenmesidir. Malik, malın zilyetliğini kaybetmemiştir, sadece kullanım hakkı ihlal edilmektedir. Örneğin, komşunun, diğerinin arazisine sürekli çöp dökmesi veya geçiş yolunu kapatması. Özetle, istihkak davası zilyetliğin tamamen kaybına, men-i müdahale davası ise zilyetlik devam ederken kullanıma yönelik haksız müdahaleye karşı açılır. (ayboga.av.tr/istihkak-davası/)