Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre, davalı tarafın bildirdiği tanık listesindeki tanıkların dinlenmesinden, mahkeme hangi koşulda vazgeçebilir? Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2018/1998 K. sayılı kararında, mahkemenin bu yetkisini kullanırken aşmaması gereken sınır nedir?

Mahkeme, davalı tarafın bildirdiği tanıkların dinlenmesinden HMK m. 241'de belirtilen koşul altında vazgeçebilir. Bu koşul, 'gösterilen tanıklardan bir kısmının tanıklığı ile ispat edilmek istenen husus hakkında yeter derecede bilgi edindiği takdirde, geri kalanların dinlenilmemesine karar verebilmesidir.' Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/2707 E., 2018/1998 K. sayılı kararında, mahkemenin bu yetkiyi kullanırken aşmaması gereken sınır, 'hukuki dinlenilme hakkı' (HMK m. 27) olarak çizilmiştir. Karara göre, mahkemenin bu takdir yetkisini kullanabilmesi için, ispatlanmak istenen hususun dinlenen tanıklarca 'yeterince aydınlanmış' olması ve mahkemenin bu kanaatini gerekçeli bir şekilde ortaya koyması gerekir. Eğer dinlenmeyen tanıklar, farklı vakıaları ispatlamak için bildirilmişse veya dinlenen tanıkların beyanları çelişkili veya yetersizse, 'yeterli bilgi edinildiği'nden söz edilemez. Tarafların dinlenmesinden açıkça feragat etmediği tanıkları, somut ve yeterli bir gerekçe göstermeksizin dinlememek, ispat hakkını kısıtlar ve hukuki dinlenilme hakkını ihlal eder. Bu durum, tek başına bir bozma nedenidir. (www.zulkufarslan.av.tr/taniklarin-dinlenilmemesi/)